S A B A H O N L I N E 21.03.2001

Şu an 21 Mart 2001 - Çarşamba tarihli sabah.com.tr'yi okumaktasınız.
Bugüne ait sabah.com.tr içeriği için tıklayın »

kapat

21.03.2001

Anasayfa

Win-Turkce US-Ascii

Sosyalizm Geliyor!
Aygün, 31 Mart'ta dönem faizlerini ödeyemeyeceklerini belirterek, "Bankalar malımıza el koyacak. Bankalara da devlet el koyacak. Sosyalizmi göreceğiz" dedi

31 Mart, kredi kullanan işletmeler için kabus günü ilan edildi! Bu tarihte genelde yıllık olarak kullandırılan kredilerin ilk üç aylık dönem faizinin geri ödemesi yapılıyor. Ancak, işletmeler yüksek faizler nedeniyle artan kredi faizlerinin yarattığı ekstra yükü ödeyemeyeceklerini ve bankalardan anlayış göstermesini bekliyorlar.

Reel sektör için 31 Mart, aynı zamanda SSK primlerinin, gelir vergisi ile vergi affının ilk taksidinin ödeneceği zor ve uzun bir gün olacak.

Şimdi iş dünyası bu soruna acil çözüm istiyor. Birkaç gün daha beklemeyi planlayan iş dünyası, hükümetten bir adım görmezse gazete ilanlarıyla tepkisini dile getirecek.

TOBB Başkanı Fuat Miras, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Başkanı Tevfik Altınok'un "Bu vicdansız faizleri ödeyemem" şeklindeki beyanatını hatırlatarak, "Fon bankaları bu faizi ödemem diyor. Bizden alınan yüksek faizi biz neye dayanarak ödeyeceğiz" diyerek soruna çözüm bulunmasını istedi. Ankara Ticaret Odası Başkanı Sinan Aygün ise şu ilginç yorumu yaptı: "Tüccarın, sanayicinin bütün malı mülkü bankalara ipotekli. Bu kredi ödenemeyecek, tüccarın bütün malı mülkü bankalara geçecek. Devlet de bankalara el koyacak ve sonunda sosyalizmi de görmüş olacağız."

TOBB'dan yapılan açıklamada konuya ilişkin şu görüşlere yer verildi:

KRİZ DERİNLEŞİR UYARISI
"31 Mart tarihi Türk özel reel sektörü ve bankacılık sektörünün yaşayacağı önemli bir sınav olacak. Reel sektörün dönem faizi ödeme günü olan 31 Mart için makul faiz oranları uygulanmazsa ülke ekonomisi büyük darbe alır, kriz derinleşir 31 Mart tarihine kadar soruna çözüm bulunamazsa fabrikalar bankaların eline geçer. Zaten birçok işletme bankaların stoğunda, bunların önemli kısmı atıl. Bankalar fabrika mezarlığına döner, işsizlik artar, kriz derinleşir.

Bu nedenle sorunun çözümü için tarafların vade tarihinden önce masaya oturması gerekiyor. Bankaların işletmelere deklare ettiği faiz oranlarını ödememiz mümkün değil. Kredi anlaşması yapılırken, ortaya konulan faiz oranları aslolmalı. İşletmeler bu faiz oranlarıyla kredi almışlardır ve tüm üretim, yatırım ve ihracat taahhütlerine girmişlerdir. Kimse bankaların bugün talep ettiği hiper faiz oranlarını ödeyemez."

YENİ BAŞKANA ÇAĞRI
TOBB, 31 Mart'ta kriz çıkmaması için Merkez Bankası'nın yeni Başkanı'nı göreve çağırdı. İşte TOBB'un önerisi: Merkez Bankası, sanayicilerin ve tüccarların bankalarla pazarlığını yaparak, beraberce mutabık kalınacak faiz oranlarından hesaplanan dönem sonu faizlerinin bir havuzdan bir çeşit reeskont kredisi olarak kullandırılmalı. Bu düzenleme yapılırsa ekonomi soluk alır. Bu faiz, belirli bir süre içinde de taksitlendirilerek, bankalara ödenebilir. Böylelikle mali sistemin sıkıntılarının aşılabileceğini düşünüyoruz.

Hesap basit aslında
İşletmeleri isyana sürükleyen işlem basit bir örnekle şöyle işliyor: Bir işletme krizden önce yüzde 100 faizle bir yıl vadeli 100 milyarlık kredi aldı. Her üç ayda bir 25 milyar faiz ödeyecek. Ancak Şubat krizi patlak verince banka işletmeye kredi faiz oranlarının arttığını bildirir. Yeni oran en az yüzde 200'ün üzerinde olur. İşletme tüm hesaplarını 3 ayda bir 25 milyar liralık faiz ödemesi üzerine kurmuşken bir anda ödenecek faiz 50 milyara çıkar.

Pek çok banka kriz sırasında kredisini veya faiz ödemesinin hemen yapılmasını ister. Ödenemeyen miktar için yüzde 2500 gecikme faizi işletilir. Kredi katlanır da katlanır ve banka işletmeye el koyar.