İÇ TALEP YÜZDE 10 ARTACAK
"İç talep ve tüketim talebi artıyor. Faiz düşüyor, enflasyon geriliyor, fakat hâlâ yüksek. Enflasyonist beklenti tam kırılmadı. İç talebin artmaya devam edeceğini söylemek için henüz erken. İç talebin reel olarak yüzde 10 civarında artacağını düşünüyoruz. Bu, büyümeyi beklenenin üzerine çıkartırken, cari işlemler açığını daha da artırabilir."

Cottarelli, sık sık kulandığı "ince ayar" ifadesinin nedenini de şöyle açıkladı:

"İç talebi kısmaya ve 2001 bütçesi için daha güçlü bir maliye politikasına ihtiyaç olduğu görülmektedir. Çünkü, cari işlemler açığı arttığı gibi, düşüş trendindeki enflasyon, yüksekliğini korumaktadır. Bunlar, Türkiye ekonomisinin iki kaygı verici noktasıdır."

Konuşma metninde iç talepteki canlanmanın vatandaşın programa olan inancını gösterdiğini vurgulayan Cottarelli, "Ancak bu aynı zamanda enflasyonun düşeceğine inanmadıklarını gösteriyor" dedi.

ÜCRETLERE DİKKAT
Bu yıl özellikle kamu sektöründeki 2 yıllık sözleşmelerde, geçmiş enflasyona dayandırılan yüzde 40'lık maaş artışları olduğunu söyleyen Cottarelli, bu uygulamanın üretim verimliliğini azaltacağı gibi, işsizliği de artırabileceğini kaydetti.

Erçel'e göre 3 risk var
Merkez Bankası Başkanı Gazi Erçel, programın önündeki üç riskin politik risk, TL'nin değer kazanması ve dış dünyadaki gelişmeler olarak şekillendiğini, ilk iki riskin söz konusu olmadığını ancak gerek dolar-euro paritesi, gerekse petrol fiyatlarındaki artışın önemli bir yük getirdiğini belirtti. Erçel, cari işlemler açığındaki hızlı artışın gerekçelerini ise şöyle sıraladı:

* Kur politikasının etkileri.

* Ham petrol fiyatlarından kaynaklanan 1 milyar dolarlık ek fatura.

*İş dünyasının stoklarını azaltarak ithalata yönelmesi.

* Faiz düşüşü.

* Ekonomide belirsizliğin ortaya çıkması.

Ekonominin rayında gittiğini vurgulayan Erçel, şöyle devam etti:
"Enflasyon hedefine süratle ilerliyoruz. Ocak ve Şubat aylarında gerçekleşen yüzde 10'luk bölüm çıkartıldığında 6 ayda yüzde 10-13 artış var. Enflasyon yüzde 15-20'lerde, 30'larda kalmış, böyle olursa bunun yüzde 80'lerden farkı yok. Hedef tek haneli enflasyon."

Hazine Müsteşarı Selçuk Demiralp de, Türkiye'nin enflasyonla mücadelede kaybettiği süreyi bugün uygulamaya başladığı programla kapatmayı hedeflediğini söyledi. 1999 yılında ortalama yüzde 106 olan iç borç faiz oranının, bu yıl yüzde 35 in altına indiğini, faizlerdeki hızlı düşüşün 2001 yılı için önemli bir tasarruf sağladığını vurgulayan Demiralp, Türk Telekom hariç özelleştirmenin başarılı olduğunu, Telekom özelleştirilmesinin geç de olsa bir şekilde çözülmesi gerektiğini vurguladı. Demiralp, şunları söyledi:

"Programın ilk 8 aylık sonuçları bizi gelecek için umutlandırmaktadır. Programdan hiçbir ödün verilmeyecektir. Hedeflerden vazgeçmek söz konusu değildir. Hedefler daha önce programda açıklanan hedeflerdir."

4 Cottarelli getirin ekonomiyi düzeltsin
Türk-İŞ Başkanı Bayram Meral, Cottarelli'nin ücretlerle ilgili uyarı konuşmasının "maksadını aştığını" belirterek, şöyle konuştu: "Cottarelli ince ayar uzmanıysa, Türkiye'deki bürokratların ve profesörlerin işi ne? Türkiye'nin ince ayarını yapacak olan Cottarelli değil, Türk insanıdır. Eğer ekonomi Cottarelli'yle düzeltilecekse 4 tane daha Cottarelli getirelim, olsunbitsin, bürokratları da özelleştirin. Cottarelli bizden birisi olamaz. Olsaydı bazı ülkelere 5 milyar dolar giderken Türkiye 3.5 milyar dolarla yetinmezdi."

Kağıttan zenginlik rüyasından uyandık
Ekonomİden sorumlu Devlet Bakanı Recep Önal, programın önünde koskoca 28 ay bulunduğuna işaret etti ve şöyle devam etti:

"Başarı ya da başarısızlıkta kesin bir yargıya varmanın erken olduğunu düşünüyorum. Veriler, enflasyon hedefine birkaç ay gecikmeyle ulaşılacağını gösteriyor. Petrol fiyatlarındaki artış, dolar-euro paritesi ve tarımda kuraklık bizi etkiledi. Türkiye, artık kağıttan zenginlik rüyasından uyanmış, kendini yenilemeye başlamıştır. Üretim, verimlilik, yatırım kavramları hatırlanmaya başladı."

N o t l a r

Cottarelli, baklavaya 'ince ayar' çekti
* Zirve sırasında adım adım takip edilen Cottarelli, önceki akşam yemeğinde tatlı almaya giderken yarı İngilizce, yarı Türkçe "Ben baklavaya bir ince ayar çekeyim" diye espri yaptı. Cottarelli, ayran, baklava ve ayrandan sonra Türkçe kelime hazinesine "ince ayar"ı da eklemiş oldu.

* Demiralp ve Cottarelli, yoğun görüşmelerden fırsat bularak, Antalya'da denizin ve güneşin tadını çıkarmak için toplantıların ikinci bölümüne katılmadılar.

* Devlet Bakanları Recep Önal, Tunca Toskay ve Çalışma Bakanı Yaşar Okuyan'ın ekonomik programın kararlılıkla uygulanacağı mesajlarını Antalya'da daha dinleyen Cottarelli bir Türk dinleyici gibi konuşmaları alkışladı.

*Türk-İş Başkanı'nın, "Cottarelli, 'Şunu yapın, bunu yapın' diyeceğine, 'Şunu yaparsanız daha iyi olur' desin. 4 Cottarelli daha getirilsin bürokratlar da özelleştirilsin... Her şeye kafa sallamak iyi değil" sözleri Cottarelli'yi güldürdü.

Okan MÜDERRİSOĞLU/Leyla ŞEN