|
|
Evsahibi kaçış yolu buldu
Kiracıları koruyan Kira Artışı Yasası'ndan sonra şimdi de ev sahipleri kendini koruma derdine düştü. Bu amaçla hukuki bir kaçış yöntemi bulundu: Kontrata, 2001 sonu için yeni bir kira bedeli eklemek
İstikrar programı uyarınca iki yıl süreyle geçerli olacak Kira Artışı Yasası'nın uygulanmaya başlamasından sonra şimdi de ev sahipleri kendini korumak için yeni bir plan devreye soktu. Program hedeflerine paralel olarak 2000'de yüzde 25, 2001'de de yüzde 10 ile sınırlanan kira artışları, ev sahiplerini yıllık peşin kira almak, kağıt üzerinde yasaya uygun kontrat yapıp açıktan senetle para talep etmek ve dövizle kiralamak gibi yöntemlere yöneltti. Bütün bunlar yanında, hukukçuların da desteğiyle "tek sözleşmede çift kira bedeli" uygulaması başladı.
HUKUKİ KAÇIŞ
Konuyu, gayrimenkul hukukçuları ile görüştük. Avukat Nihat Cuhruk, Kira Artışı Yasası'nın, sözleşmede aciz olan kiracıyı korumak için düzenlendiğini belirterek şunları söyledi:
"Yılsonu enflasyonu hedeflenen yüzde 25 oranını aşacak. Bu durumda kiralayanın yani mal sahibinin aleyhine bir durum ortaya çıkıyor. Kira Artış Yasası, kiracının mağduriyetini önlemek için çıkarılmıştı. Çift kira bedelli kontrat uygulaması da mal sahibinin mağduriyetini önlüyor. Kiralayan (emlak sahibi) kendini, kira kontratında iki kira parası belirterek koruyor. Hukuka uygun bir sözleşme dengesi ancak bu şekilde kurulabiliyor."
Avukat Nihat Cuhruk, çift kira bedelli kontrat uygulamasını şu örnekle açıkladı: "Bu yıl Ağustos ayında 100 milyon liraya bir ev kiralayan Mehmet Bey'in ev sahibi, 2001 yılı için yüzde 10 artışla, 110 milyon kira bedelini kabulleniyor. Ancak kontrata, 2001'in sonunda kira bedelinin 200 milyon lira olacağının yazılması koşulunu ekleyerek, kendini koruyor. Yasanın geçerlilik süresi 2001 sonuna dek olduğu için bu kontrat hukuken de sorun yaratmıyor. Kiralık konut arzının talepten düşük olması da kiracıları taviz vermeye zorluyor."
KONTRAT TAKİBİ NAFİLE
HÜKÜMET, Maliye Bakanlığı'nı devreye sokarak, kira kontratlarını denetlemeye hazırlanıyor. Kira Artış Yasası'nın mimarı Devlet Bakanı Mehmet Keçeciler, bankaya yatırılan ya da makbuzla ödenen kira bedelleri ile kontratların takibe alınmasını istiyor. Kira artış oranlarının enflasyonla mücadele programına uygun olması önemli. Çünkü Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) içinde kira ve konuta dayalı giderlerin endeks üzerinde yüzde 20'lere varan etkisi var. Ancak ev sahipleri, emlak komisyoncuları ve hukukçuların da desteğiyle yasadan kaçışın yollarını buldular bile. En yaygın yöntemlerden biri de kontratta yasal artışı uygulayıp, kiracıdan açıktan para talep etmek ve senet almak. Bu yöntemler uygulandığı sürece, kontratların takibi anlamını yitiriyor.
ESEN PİŞİRİCİ
|
Copyright © 2000, MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - Tüm hakları saklıdır
|