|
|
Sıfır enflasyona karpuz engeli
Sıcak yüzünden tarlada kuruyan karpuzun kilosu 20 günde 60 binden 300 bin liraya yükseldi. Bu ay sıfır enflasyon tutmazsa sorumlusu karpuz olacak
Hükümetin 'yaz aylarında sıfır enflasyon' hedefi, karpuz engeline takılmak üzere... Okul zamlarından ücret artışlarına kadar her konuda fiyat artışlarını enflasyona göre düzenlemeyi başaran hükümetin önündeki en büyük engel, karpuz ve biber fiyatlarındaki önlenemeyen yükseliş.
25 Haziran-10 Temmuz arasında kilosu 30-60 bin lira arasında satılan karpuzun kilosu dün İstanbul Meyve Sebze Hali'nde 350 bin liraya ulaştı. Aynı durum biber için de geçerli. 20 gün önce 100-150 bin liraya satılan biberin kilosu şu anda İstanbul Sebze ve Meyve Hali'nde 200 bin lira ile 300 bin lira arasında satılıyor.
SICAK SEBZEYİ KURUTTU
Hal esnafı karpuz ve biber fiyatlarındaki artışı hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerinde seyretmesine bağlarken, ürünün henüz tarladayken bozulduğunu vurguladı.
Adana Kabzımallar Esnaf Odası Başkanı Ali Batman, 80 yıldır yaşanmayan sıcakların Haziran'ın ilk haftasında tarladaki tüm karpuzları kuruttuğunu söyledi. "Samyeli dediğimiz sıcak rüzgar 8 gün hiç kesilmeden esti, bu da karpuzları kuruttu" diyen Batman, normalde Haziran ve Temmuz aylarında ürün veren karpuzda hasatın Temmuz'un ilk haftası bittiğini söyledi.
Adana'nın en önemli karpuz üreticilerinden Yüreğir'in Ziraat Odası Başkanı Şahin Tekin de "Temmuz ayının ilk haftası Adana'da karpuzun kilosu en fazla 40 bin liraydı. Karpuzlar kuruyunca fiyatlar fırladı" dedi.
Türkiye'de her yıl normal olarak Haziran ve Temmuz ayında Adana karpuzu satılıyor, Ağustos ayında ise son ürün adı verilen Trakya karpuzu pazara giriyor. Ancak Adana karpuzunun erken bitmesine neden olan aşırı sıcaklar, Trakya karpuzunun da erken olgunlaşmasını sağladı. Ancak Trakyalı üretici bu boşluğu iyi değerlendirdi ve Adana karpuzundan doğan açığı fiyatlara yansıttı. Böyle olunca, karpuzda fiyatlar arttı. İstanbul Meyve ve Sebze Komisyoncuları Derneği (İMESKOM) Başkanı Burhan Er, 25 Haziran-10 Temmuz arasında kilosu İstanbul'da en fazla 60 bin liraya satılan karpuzun şimdi tarlada bile 120 bin liraya çıktığını söyledi.
Biber ve fasulyede de aynı sorunun olduğunu belirten Er, 20 gün önce kilosu 120 bin lira olan biberin fiyatının bugün 300 bine dayandığını söyledi.
MANTAR TEHDİDİ
Bu arada, Türkiye'nin önemli sebze ve meyve üretim bölgesi olan Bursa Karacabey'de de aşırı sıcak ve neme bağlı olarak mantar hastalığının başgösterdiği bunun da domates ve biber üzerinde olumsuz etki yarattığı açıklandı. Karacabey Ziraat Odası Başkanı Nuri Karaca, sıcaklar ve ardından gelen yağmurun mantara neden olduğu bunun da rekolteyi düşürdüğünü söyledi. "Zararımızı tahmin edemiyorum" diyen Karaca, üretimin düşmesine paralel fiyatlar da patladı. Soğan tarlada 120 bin, biber ise 200-250 bin liradan satılıyor" şeklinde konuştu. Karaca sebze fiyatlarının daha da artacağını söyledi.
KARPUZ KAYITDIŞINA ÇIKIYOR
İstanbul'da satılan karpuzların çoğunun hale girmediğini söyleyen Burhan Er, "Kamyona atlayan Tekirdağ'a, Edirne'ye gidiyor. Karpuzu tarladan kendisi alıyor ve İstanbul'da da kafasına göre satıyor. Büyük marketlerin, pazarcıların ve manavların hiçbiri artık hale uğramıyor" diyor. Bunun yasalara aykırı olduğunu belirten Er, "Hale uğramadığı için kayıt altına alınmıyor ve bu da devlet, belediye ve komisyoncuların hergün 100 milyar lira zarara uğradığı anlamına geliyor" diyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin kontrolsüz karpuz girişini önlemek için İstanbul girişinde kontrollere başladığına dikkat çeken Er, devletin bu vergi kaybının önüne geçmesini istiyor. Adana Kabzımallar Esnaf Odası Başkanı Ali Batman da bu duruma düşülmesinin sorumlusu olarak devleti görüyor. "Sıcaklıkların artacağı bilindiği halde çiftçi uyarılmadı" diyen Batman, "İsrail'de de sıcaklık sorunu var. Ama devlet çiftçisini uyarıyor ve eğitiyor. Bizim de böyle yapması gerekir" dedi.
Esin GEDİK
|
Copyright © 2000, MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - Tüm hakları saklıdır
|