İç borçlanmada milat

Hazine Müsteşarı Selçuk Demiralp'in, Sabah'tan Okan Müderrisoğlu'na yaptığı açıklamaya göre; rekor iç borç itfasının yapılacağı 23 Ağustos 2000 tarihi, iç borçlanmada "milat" olacakmış. Demiralp'in, "Ekonomide güzel şeyler de oluyor" mesajını veren bu açıklamasına göre, Hazine Ağustos'taki 5.2 katrilyonluk rekor itfaya karşılık, piyasadan 3,9 katrilyon lira borçlanacak. 1,3 katrilyon lira ise, faiz dışı fazladan ve dış borçlanmadan elde edilen gelirlerden karşılanacak.

İşin doğrusu, bu gelişmeler son derece umut verici. Yakın zamana kadar dış borç geri ödemeleri, iç borçlanma ile karşılandığı için "reel faiz baskısı" yüksek oluyordu. Görünen o ki, bu yapı değişiyor ve uzun yıllardan beri ilk kez dış borçlanmada önde koşuyoruz.

İç borçlar ve faizi
Mayıs sonu itibariyle "iç borç stoku" 29 katrilyon 840 trilyon liraya yani yaklaşık 30 katrilyon liraya ulaşmış durumda. Bu stok, 2000 yılı başında 22,9 katrilyon, Nisan sonunda da 28,5 katrilyon liraydı... Mayıs sonu itibariyle faiz ödemelerimiz 11 katrilyon 703 trilyon lira. Bunun 11 katrilyon 122 trilyon lirası iç borç, kalanı da dış borç faiz ödemeleri.

Bu arada, topladığımız vergilerin de büyük bir kısmı borç faizlerine gidiyor. Özellikle 2000 yılında, toplanan vergilerin tamamı dahi, faiz ödemelerine yetmiyor. Yıllar itibariyle, vergi gelirlerinin, borç faizlerine oranı tablodaki gibi.

Tablonun incelenmesinden de farkedileceği gibi, 1992'de toplanan her 100 liralık verginin 28 lirası borç faizine giderken, bu oran 1996'da yüzde 66 olmuş. 1999'da da adeta kemiğe dayanmış, toplam her 100 lira verginin, 96 lirası faiz ödemesine gitmiş. 2000 yılının ilk 5 ayında ise, şemsiye tersine dönmüş, toplanan vergiler, faiz ödemelerini dahi karşılayamamış. İlk beş ayda 100 lira vergi toplayıp, 115 lira faiz ödemişiz.

İç borçlanmada milat, bizim için bir dönüm noktası olur ve faiz giderleri de azalırsa, geleceğe çok daha umutla bakarız...