Avrupa Birliği'nin (AB) genişleme öncesi gerçekleştirmek istediği kurumsal reformların tartışılacağı Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, dün Portekiz'in Santa Maria de Feira kasabasında başladı. Zirvenin en önemli konularının başında Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği (AGSK) hakkında onaylanan rapor geldi. Rapor, Türkiye'yi Avrupa savunmasında komuta kademesi dışında bırakacak ifadeler içeriyordu. AGSK raporu öncesi, Portekiz Dışişleri Bakanı Jaime Gama, İsmali Cem'e açıklayıcı bir mektup gönderdi. Jaime Gama mektubunda, Türkiye'nin Avrupa savunmasından dışlanmadığını vurguladı. Mektupta 3 önemli nokta dikkat çekti:

"Türkiye'nin Avrupa'nın güvenlik ve istikararı için önemli rol oynamaya devam ettiğinin bilincindeyiz."

"AGSK Ankara aleyhine bir oluşum değildir" cümlesi vurgulanırken, "karar mekanizmasına Ankara'nın katılımı" noktasına ise değinilmedi.

"AB'nin 2003 yılına kadar oluşturmak istediği 60 bin kişilik orduya Türkiye'nin sembolik bir taburla katılma talebi memnunlukla karşılanıyor."

Feira zirvesinde alınan ve Türkiye'yi yakından ilgilendiren karara göre, NATO ve AB arasında 4 ortak komite kurulacak. Bu komiteler "AB adayı ülkelerin komuta kademesine katılımı" için danışma ve diyaloğu sürdürecek.

AB'nin dünkü zirvede ele aldığı bir başka konu ise genişlemeden önce, kurumların yeniden yapılanmasıydı. 3 konuda yeniden yapılanma gerekiyor:

AB Komisyonu'nun gelecekteki oluşumu: Genişleme dolayısıyla, komiserlerin sayısı giderek artıyor.

Bakanlar Kurulu'ndaki oy dağılımı: Her üye ülkenin demokratik ağırlığına göre oy hakkı vermek gerekiyor.

Oybirliği yerine oy çoğunluğu: Oy çoğunluğunun genişletilmesi lazım. Veto hakkının kaldırılması da söz konusu.

NURDAN BERNARD