Satranç partisi

Siyaseti satranca benzetmek, satrancın (ve siyasetin) icadından bu yana moda. Uzun süredir Meclis sabah 10.00'den, gece 23.00'e kadar mesai yapıyor. Üçlü bir uyum dengesine oturan koalisyon hükümetini, yasama gücüyle desteklemeye çabalıyor.

Ama bu arada, iki yasa önerisi bir sözlü soru arasında anlaşılması zor gelişmeler uç veriyor.

İki parti arasındaki bir çekişme satrancı akla getiriyor.

İki parti de, liderini 'mat' olmaktan korumak için oyunu kilitlemeye yöneliyor.

Bu arada bir üçüncü oyuncu satranca dahil oluyor. Onun da liderine "şah!" dedirtmek için, bir o yandan, bir bu yandan oyuna dahil olduğu söyleniyor.

Oyun kilitlenir mi?

Kilitlenirse açmak zorlaşır mı?

Kimbilir?

Anahtarı suya düşürmek, suyu ineğe içirmek, ineği dağa kaçırmak, satrancı tekerlemeye dönüştürmek ve sonunda da "yandı kül oldu!" diye noktalamak var.

Tarafların birbirlerini ebediyen mat etmeleri temel hedef.

Oysa bu hedefin yurttaşların oyuyla ve sandıkta tutturulması şart.

Yoksa siyasette nice 'mat'ın sandıkta 'şah'a dönüştüğü biliniyor.

***

Siyaset elbette satranç refleksiyle de oynanabilir.

Ama bu durumda kalıcı yararlar sağlaması çok zor.

En güzeli siyaseti siyaset olarak yapmak, satrancı satranç olarak oynamak.

Hele de satrançcılar Satranç Federasyonu altında örgütlendikten sonra bu artık şart.

***

Bundan yıllar önce bir sayın yetkili "Satranç federasyonu kurulmalı!" diyenleri şöyle azarlamıştı:

- Daha neler! Ya tavlacılarla pişpirikçiler de federasyon diye tuttururlarsa onlara ne diyeceğiz?

O yetkili şu anda kimbilir hangi yükseklikte uçuyor bilinmez.

Ama Satranç Federasyonu çoktan kuruldu.

Ve en büyük zeka sporu olarak sessiz ve derinden tüm yurda yayılıyor.

Okullarda uygulamalı ders olarak okutulması için hazırlıklar ilerliyor.

Milli Eğitim Bakanlığı yalnızca geçen ay tüm yatılı bölge okularına 5 bin adet satranç takımı dağıttı.

Eski Cumhurbaşkanı Demirel'in, Çankaya Köşkü'nde düzenlediği son büyük toplantılarının konusu satrançtı.

Satranç ustası olarak bilinen ve Türkiye Zeka Vakfı'nın başkanı da olan bir siyasetçi TBMM'de en ön sıralara seçildi.

İktidardaki en büyük ortağın ve Başbakan'ın TBMM'deki iki vekilinden birisi oldu. (Emrehan Halıcı)

Bundan ötesi ve güzeli 2000 Dünya Satranç Olimpiyatları'nın İstanbul'da yapılıyor olması.

Belki de 2004 Olimpiyatları için kapımız aralanıyor.

***

Satranç bir zeka ve akıl oyunu diye tanımlanıyor.

Bu tanıma sadık kalarak siyaseti satranç gibi görmek ve öyle oynamak gerek.

Ama zeka ve akıl tek yol gösterici olmalı.

İşin içine kurnazlık ve hile girince satranç gibi siyaset te çığırından çıkabiliyor.

***

Uzunca süredir "Yüce Divan'a göndermek" siyasette, "mat etmek!" karşılığı kullanılıyor.

Buna olanak ve ortam hazırlayan ise, ne yazık ki bugünkü Anayasamız oluyor.

Yolsuzluk, herşeyden önce bir hukuki sorun.

Hukuki sorunların hukukçularca çözülmesi hukukun ve hukuk devleti olmanın şartı.

Bir mühendis, bir bakkal, bir şoför bir suç işleyince nasıl ki onu mühendis, bakkal veya şoförler değil de yargıçlar ve hukukçular yargılıyorsa siyasetçiler için de durum bu olmalı.

Yolsuzluk yapan ya da yaptığı iddia edilen siyasetçiyi bağımsız yüksek yargıya göndermek dururken, partisine bağlı ve bağımlı politikacının eline bırakmak siyaseti satranca, Meclis'i de satranç tahtasına çeviriyor.

Bu nedenle;

Yasama organına, siyasetçiyi ne aklanma yetkisi verilmelidir ne de karalama...

Yoksa Kuvvetler Ayrılığı lafta kalır.

Partili milletvekilleri, karşı partiden birisi için, hukuki sonucu olan bir karar alabiliyorsa, partiyi ilk kaybeden önce parlamenter demokrasi oluyor.