kapat

30.04.2000
Anasayfa
Son Dakika
Haber İndeksi
Yazarlar
Günün İçinden
Politika
Ekonomi
Dünyadan
Spor
Magazin
microbanner
Sabah Künye
Atayatirim
Sofra
Bizim City
Sizinkiler
Para Durumu
Hava Durumu
İstanbul
İşte İnsan
Astroloji
Reklam
Sarı Sayfalar
Arşiv
E-Posta

Turkport
1 N U M A R A
Z D N e t  Türkiye
A T V
M i c r o s o f t
Win-Turkce US-Ascii
© Copyright 2000
MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
ZÜLFÜ LİVANELİ(livaneli@sabah.com.tr )


Iıııı sorunu

Konuşma dili olarak Türkçe, ne yazık ki hasta! Hem de ağır hasta!

Televizyon ekranlarında konuşan, görüş bildiren insanlara bakın.

Kelimeleri yerli yerinde kullanamama, doğru telaffuz edememe, başı sonu belli bir cümle kuramama gibi eksiklikler, neredeyse ortak bir özellik haline geldi.

Hadi bunları da sineye çektik diyelim.

Ama bir şey var ki her türlü tahammül sınırını aşıyor.

İnsanlar kelimelerin arasını "ıııııııııııı" sesiyle dolduruyorlar.

Uygun sözcüğü aramak için susup düşüneceklerine, anlamsız bir "ıııııııııı" lamayla dolduruyorlar o süreyi.

Bilmediğiniz bir yabancı dilde insanların durmadan "ııııııııı" diye inlediğini düşünün.

Belki yavaş yavaş alıştırıldığımız için farketmiyoruz ama korkunç bir ses çıkıyor ortaya.

"Şimdi sayın Kırca, ıııııııııııııııı, partimizin bu konuda ııııııııııııı, şöyle söyleyeyim ııııııııııııııı..."

Ne yazık ki televizyon spikerlerinin bir bölümü bile yapıyor bunu.

Canlı bağlantıyla haber aktaran genç muhabirlerin durumu ise tam bir felaket.

Sürekli ııııııııı'ladıkları için ne dedikleri anlaşılmıyor.

Diyelim ki Çankaya köşkünün önündeler. Başbakan da Cumhurbaşkanıyla bir görüşme yapıp gitmiş.

Köşkün önündeki muhabir bunu yalın ve tumturaksız bir üslupla anlatabilir ve diyebilir ki: "Başbakan, akşamüstü 5 i 10 geçe köşke geldi ve Cumhurbaşkanıyla yarım saat görüştükten sonra ayrıldı. Görüşme konusunda henüz bir açıklama yapılmadı."

Ama bunun yerine, heyecan içinde soluk soluğa haykıran ve hem konuşup hem geriye doğru yürümeye çalışan bir gençten şöyle cümleler iştiyorsunuz.

"Sayın seyirciler; Ankara'da tam anlamıyla ıııııııı sıcak saatler yaşanıyor. Biraz önce Başbakan ııııııııı, Demokratik Sol Parti Genel başkanı ııııı, Başbakan Ecevit, Başbakan Bülent Ecevit ıııııııı, evet! köşke, çankaya köşküne eeeeeee süpriz (sürpriz değil!) gelerek Cumhurbaşkanımızla, ıııııııııı köşkü 16 Mayıs'ta ııııııııııııı terkedecek olan Cumhurbaşakınımız Süleyman Demirel'le bir görüşme yaptı. Bu şok gelişme üzerine... ıııııı, "

Bu arada çevreden gelen "İtmeyin lan! İtmesene oğlum. Allah allah ya!" sesleri fon müziği yerine geçiyor.

Sabrınız taşıyor. Haberi dinleyemeden kanalı değiştiriyorsunuz.

Öbür kanalda bir parti liderine somut bir soru soruluyor:

"Bu kararı almadan önce ortaklarınızla görüştünüz mü?"

Ya hayır, ya evet demesi bekleniyor.

Ama parti lideri önce bir susuyor, sonra ağzını açıyor ve cümlesine geğirir gibi bir sesle başlıyor:

"Iıııııııııııııııh, (sonra kısa bir sessizlik) şöyle izah edeyim, ıııııııııııı, şimdi bugün itibariyle..."

Ve konuşma böyle sürüp gidiyor.

***

Dikkat ediyorum eski kuşak böyle konuşmuyor.

Açık oturumlara katılan yaşlılar düzgün ve akıcı bir Türkçeyle dertlerini anlatıyor ve hiç ıııııı'lamıyorlar.

Ama mikrofon orta yaşlı ya da genç birisine geldi mi başlıyor gırtlaktan gelen, kalın ve kaba ııııııııııııııı sesleri.

***

Olumsuz örnekler o kadar çok ki saymak mümkün değil.

Ama ne dediğimin iyice anlaşılması için olumlu örnekler vereceğim.

Iıııııııı'lamadan, inlemeden, cümlenin başını sonunu karıştırmadan konuşan Bülent Ecevit ile düzgün ve akıcı bir anlatıma sahip olan Bülent Arınç, konuşma sanatı açısından örnek politikacılar.

Bence gençler bu iyi örneklere özenmeli ve konuştuğu dile çok dikkat etmeli.

Yazarlar sayfasina geri gitmek icin tiklayiniz.

Copyright © 2000, MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - Tüm hakları saklıdır