Başlığı okuduğunuzda, şaşıracağınızı tahmin ediyoruz. Sizin bildiğiniz şu; Nisan ayında, sayısı 400 bine yaklaşan Kurumlar Vergisi mükellefi, beyanname verecek ve yüzde 30 Kurumlar Vergisi ödeyecekler. Mayıs ayında da, stopaj ödeyecekler. Bu nedenle, Nisan ve Mayıs aylarında, vergi gelirleri düşmez, aksine artar.
Bildiğiniz buysa, bu bilgi doğru ancak virgülüne kadar değil... 2000 yılı Nisan ve Mayıs aylarının, önceki yıllara göre, özel bir durumu var. İsterseniz bunun ne olduğunu, örneklerle açıklayalım.
Kurumlar Vergİsİ'nİn 1/18'i tahsil edilebilecek
Nisan ayında, beyan edilen kazanç üzerinden hesaplanan Kurumlar Vergisi'nin 1/18'i, yani onsekizde biri tahsil edilebilecek. Bunu ilk okuduğunuzda da, "Nasıl olur?" diyeceksiniz. PARA Dergisi'nin bu haftaki sayısında ayrıntılı olarak ele aldığımız hesaplamayı, burada da kısaca özetleyelim.
- 2000 yılı Nisan ayında 1999 yılı kazancı beyan edilecek.
- Beyan edilen kazancın da, yüzde 30 Kurumlar Vergisi hesaplanacak.
- Bundan yüzde 25 geçici vergi düşülecek. Nedenine gelince, 1999 yılında, üçer aylık dönemler halinde, kurum kazancı hesaplandı ve yüzde 25 geçici vergisi peşin ödendi.
- Hesaplanan yüzde 30'dan, daha önce ödenen yüzde 25 geçici vergi düşülünce, ödenecek vergi 5 olarak, kalacak. Bu da, hesaplananın (5/30=) 1/6'sının yani altıda birinin "ödenecek Kurumlar Vergisi olacağı" anlamına geliyor.
- Kurumlar Vergisi de; Nisan, Temmuz ve Ekim'de üç eşit taksitte ödendiğine göre, Nisan'da (3x6-18) "hesaplanan Kurumlar Vergisi'nin 1/8'i tahsil edilebilecek."
O da herkes kuruşuna kadar vergisini öderse olacak. Yoksa 1/18'inin de altında bir tahsilat sözkonusu...
Görüldüğü gibi, yukarıdaki hesaplama, hiç bir yoruma dayandırılmadan, yasalara göre hesaplanan, matematiksel bir gerçek...
Stopaj gelirleri çok azalacak
Mayıs ayında tahsil edilecek stopaj gelirlerinde de, "büyük bir gerileme" olacak. Bu tahminimizi isterseniz, birlikte yorumlayıp, sizinle paylaşalım.
- Bu yıla kadar, kurumlar kâr dağıtsın dağıtmasın kurum kazancı üzerinden, Mayıs ayında yüzde 20 stopaj yatırıyorlardı.
- Bu yıl, kâr dağıtılırsa stopaj yatırılacak, dağıtılmazsa yatırılmayacak.
- Bu duruma göre, şirketlerin büyük bir kısmının kâr dağıtmayacaklarını tahmin etmek zor değil. Kâr dağıtılmayınca, stopaj da yatırılmayacak. Dolayısıyla, Mayıs ayında da stopaj gelirleri azalacak.
Görüldüğü gibi, Nisan ve Mayıs aylarında, daha önce yapılan yasal düzenlemelerden kaynaklanan nedenlerle, önceki yıllara kıyasla, Kurumlar Vergisi ve stopaj tahsilatı reel anlamda azalmış olacak.
Bu aylarda, özelleştirmeden önemli bir gelir elde edilmezse ya da uzun vadeli dış kaynak bulunamazsa, zam yapmak, iç borçlanmaya gitmek ya da 15 Ağustos 2000'deki geçici vergi beyan ve ödeme dönemini öne almak gerekecek.
Kuşkusuz, karma bir uygulamada izlenebilir. Bir süredir başarı ile yürütülen faiz politikası ve öngörülen enflasyon hedeflerinde ciddi sapmalar olmaması için, bu konuyu masaya yatırıp değerlendirmekte yarar var...
