Baba moral verdi
Cumhurbaşkanı Demirel "Deprem bölgesine 4 milyar dolar daha harcanacak" dedi
GÖLCÜK/DÜZCE- Marmara depreminin üzerinden tam 6 ay geçti. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel bu 6 ay içinde depremden en çok etkilenen 6 yerleşim merkezini 6'şar kez ziyaret etti.
Önceki gün Bayındırlık Bakanı Koray Aydın ve Devlet Bakanı Hasan Gemici ile birlikte Gölcük ve Düzce'ye gitti Cumhurbaşkanı. Benim de katılma fırsatını bulduğum GAP uçağındaki dörtlü sohbette "deprem bölgesindeki son durum" konuşuldu. Demirel önce bölgede bugün itibariyle gelinen noktayı sordu bakanlara. Aydın ve Gemici sahip oldukları bilgileri aktardılar:
"27 bin aile prefabrik evlere yerleştirildi. Her eve ayda 5 tüp ile kuru gıda yardımı yapıyoruz. Ayrıca yatak-yorgan gibi ihtiyaçlar da karşılanıyor. Prefabrik konutların bulunduğu yerler kent merkezlerinde biraz uzak. Özellikle okula gidişte zorluk yaşanıyor. Onun için düzenli servisler koyduk."
Demirel aldığı bilgilerden memnun görünüyor:
"Proje başarıya ulaşmıştır. Şimdiki meselemiz kalıcı konutlar. Benim hesaplarıma göre devletin 60 bin daire yapması gerekiyor. Bunun için seferberlik başlatacağız. Nisan-Mayıs aylarında ilk kazmayı vurup yılbaşından önce hepsini hak sahiplerine teslim edeceğiz. Ne yıkıldıysa yapıp, depremzedelere 'buyrun' diyeceğiz. İkinci olay iş hayatının canlandırılması. İnsanları ev-bark sahibi yaptıktan sonra iş-güç sahibi, kazanç sahibi yapmalıyız."
HALKIN HALKA YARDIMI
Gölcük ve Düzce'de çok önemli iki tören yapıldı. Gölcük'te 106 prefabrik konuttan oluşan Manisa Mesir Evleri açıldı. 220 milyar liralık harcamanın tamamı Manisa halkı ve iş çevreleri tarafından karşılanmış. Düzce'de ise 300 konutluk İzmir Mahallesi depremzedelere teslim edildi. Bunun da finansörü halk. Hazine'den çıkan tek kuruş para yok. Demirel Gölcük'teki konuşmasında bir Kazak atasözü aktardı: "Taş, herkes tarafından tutulursa hafiftir." Bunun örneği sadece Gölcük ve Düzce'de değil, tüm bölgede yaşanıyor. Ziraat Bankası'nda toplanan yurtiçi yardımların tutarı 153 trilyon lira. Bunun 27 trilyonu Afet Bölgesi Koordinatör Valiliği'ne, 45 trilyonu Afet Fonu'na, 75 trilyonu da Bayındırlık Bakanlığı'na aktarılmış. Son 6 ayın ortalama kurlarıyla 400 milyon dolara yaklaşan bu yardımlarla felaketin yaraları sarılıyor.
Demirel "Devlet şimdiye kadar ayni ve nakdi olarak yaklaşık 1 milyar dolarlık harcama yaptı. 4 milyar dolar daha harcayacağız" diyor.
MORALLER YÜKSELİYOR
Felaketin boyutu çok yüksek. Ama benim de 5'inci kez gittiğim deprem bölgesinde hayat gözle görülür şekilde normale dönüyor. Örneğin depremin hayalet kente çevirdiği Gölcük. Donanma Komutanlığı Gölcük için çok önemli. Depremin ilk günlerinde Donanma'nın Gölcük'ten ayrılacağı konuşuluyordu. Demirel "Donanma'nın Gölcük'le irtibatı kesilmeyecek. Ama strateji değişikliği nedeniyle bazı birimler Karadeniz ve Akdeniz'e kaydırılacak. Ford Otosan'ın yatırıma devam kararı alması da ilçeye moral verdi" diyor.
Ama Gölcük'te hâlâ insanın içi burkuluyor. Sabahleyin ilçenin sahil bölgesinde dolaşırken, belediye hoparlörlerinden o günkü cenaze namazları duyuruluyordu. Belki iyi bir hizmet ama kötü bir atmosferdi bana göre. Düzce'de ise felaketin mizah konusu olduğu bir-iki örnek gördüm. İlki bir çadır kafe. Adı Cafe Yusuf Yusuf (argoda korkmak anlamına geliyor). İkincisi ise Afet 81 Köftecisi. (81, yeni il olan Düzce'nin plaka numarası.)
Dönüşte de konu deprem bölgesi. Cumhurbaşkanı kalıcı konutların önemine değiniyor. Devlet yaklaşık 30 bin prefabrik konut yaptı. 10 bin adet de özel sektör. Oran üçe bir. Kalıcı konutlarda da aynı oran yakalanabilir mi diye sordum. Cumhurbaşkanı'nın cevabı şöyle: "Altıya bir civarında olur. Sabancı 700 konut yapacak. Yer arıyor. Bir yer göstereceğiz. Konya Belediyesi ile Valilik de ortak bir projeyle bin konut yapacak." Ankara'ya yaklaşırken Devlet Bakanı Hasan Gemici, belediyelerin kanalizasyon gibi altyapı yatırımları için büyük kaynağa ihtiyacı olduğunu söylüyor. Demirel "Deprem bölgesinde değil bütün Türkiye'de sıkıntı var" diyor ve ekliyor: "Bir hamle yapmazsak Türkiye 10 yıl içinde kokar."
