Faiz 8 puan birden düşerek yüzde 88'e indi. Borsa, gevşek seyrin ardından bir günde yüzde 3.71 arttı. Endeks 5794 puandan başladığı haftayı 5930 puandan kapadı ve haftalık yüzde 2.35 prim yaptı.
* Yabancılar devrede - Faizlerdeki düşüşün ve borsadaki yükselişin hızı, eğilimin gücünü yansıtıyor. Yükseliş ve düşüş biraz daha devam edebilir.
Faizdeki ve borsadaki son gün hareketinde yabancı yatırımcıların payı olduğu duyumunu aldık. Rüzgarı kaçırmama eğilimi ile yabancıların alıma geçtiği ifade ediliyor.
* Anlaşma tamam havası - Piyasaları heyecanlandıran hükümetin ortaya koyduğu niyet. Bütçe taslağı IMF'in onayını alabilecek nitelikte. Hatırı sayılır bir özelleştirme geliri de öngörülüyor.
Piyasalar "bütçe tamamsa IMF anlaşması da tamam" noktasından hareket ediyor.
Peki IMF ile anlaşma olursa bunun faiz ve borsa üzerindeki etkisi ne olur?
Şimdiden görünen sağlanacak dış krediler ile borçlanma sorununun hafifletileceği. Güven unsurunun da eklenmesiyle faizlerde düşüş sağlanacağı. Üstüne üstlük enflasyon da düşeceğinden nominal faiz oranları aşağı çekilecek.
* Düşüş nereye kadar? - Peki faiz nereye kadar gerileyecek?
2000 için öngörülen ortalama oran yüzde 46. Faizin düşmeye başladığı düzey ise yüzde 96. IMF anlaşmasına ve yeni yıla yaklaştıkça aradaki farkın azalması ve faizin enflasyon düzeylerine yaklaşması beklenebilir. Bu yıl Y2K sorununu dikkate alan Hazine Kasım ve Aralık aylarına borç yığmamış durumda. Hatta Ocak ayının da rahat olduğu söylenebilir.
Dolayısıyla stand-by anlaşmasının yapılması ve yeni yıldan itibaren uygulanması halinde reel faizlerin negatife kadar düşmesi de bekleniyor. Hatta IMF iki yıllık bir stand-by anlaşması olması halinde yaptığı tahminde faiz oranlarının 2000 Haziranı'na kadar düşmeye devam edeceğini ve reel olarak -3'e ineceğini öngörmüştü.
* Borsada durum - Yeni yıldan itibaren aylık kur artışının yüzde 2 dolayında seyretmesi öngörülüyor. Bu, faiz düşüşünü kolaylaştırıyor.
Faiz oranlarının düşmesi en başta şirketleri rahatlatması nedeniyle borsaya yarayabilir. Bir de, rakip piyasa olarak hisse senetlerini ön plana çıkarabilir. Burada da yabancıların tavrı öncü olacak gibi görünüyor.
Bütçe ve IMF konusunda şimdilik niyet tamam. Ardından anlaşmayı bekleyeceğiz. Daha sonra da uygulamayı.
Sonuç - "İlkbaharda usul usul yürü; toprak ana hamiledir"
