Sorunlar ve çözümler
Heykeltraşların vergisi
Soru: Yapmış olduğum heykelleri, bazı belediyelere ve şirketlere satıyorum. 1999 yılı gelirim şimdiden 60 milyar lirayı buldu. Sizden öğrenmek istediğim, heykeltraşların defter tutup tutmayacağı ve yüzde kaç vergi ödeyeceğim?

Belma ARIMAN/İSTANBUL

Yanıt: Elde ettiğiniz gelir, tutarı ne olursa olsun gelir vergisinden istisna olacaktır. (GVK Md. 18). Heykeltraşlık faaliyetiniz nedeniyle, defter tutmayacaksınız ve beyanname de vermeyeceksiniz.

Ancak, heykelleri satın alan belediye ve şirketler, size yapacakları ödemeden, yüzde 15 vergi kesintisi, bunun yüzde 10'u kadar da fon payı kesintisi yapacak.

Yurtdışından alınan faturalar
Soru: İşimiz gereği, sık sık yurtdışına çıkıyoruz. Yaptığımız harcamalar nedeniyle yurtdışındaki kişi ve kuruluşlardan aldığımız belgeleri;

1- Hangi değerle değerleyip gider yazacağız?

2- Bu belgeleri tercüme ettirmek zorunda mıyız?

Yanıt: 1- Yurdışındaki kişi ve kuruluşlardan belge alan mükellefler, bu belgelerin düzenlendiği günde, Merkez Bankası'nca belirlenen "döviz alış kuru" üzerinden, Türk Lirası'na çevirerek gider yazacaklardır.

3- Belgelerin tercüme ettirilmesi zorunlu değildir. Ancak, vergi incelemesi sırasında, inceleme elemanınca gerek duyulması halinde, belgelerin tercüme ettirilmesi zorunludur. (Bkz. 22 Ocak 1997 Tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 253 No.lu VUK Tebliği.)

Sermaye taahhüdünün faiz geliri
Soru: Ortağı olduğum şirkete, sermaye artırımı dönemlerinde, şirketin ihtiyacı olması nedeniyle, taahhüdümün üzerinde para ödedim. Diğer ortaklar taahhütlerinin üzerinde ödeme yapmadıkları için, benim fazla ödememe faiz tahakkuk ettirildi. Bu faiz de sonraki sermaye taahhüdü ödememden mahsup edildi. Bu durumda, vergi ile ilgili bir olayım var mı?

Yanıt: Evet var. Alacak faizi geliri elde etmişsiniz. Gelir Vergisi Yasası'nı 75/6 maddesine göre "menkul sermaye iradı" sayılan bu gelirinizi 2000 yılı Mart ayında, yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edeceksiniz. Beyanda bulunurken, enflasyondan arındırma uygulamasından yararlanabileceksiniz.

Özel güvenlik teşkilatı giderleri
Soru: Kapalı Çarşı'da faaliyette bulunan işyeri sahipleri olarak, kurduğumuz özel güvenlik teşkilatı nedeniyle ödediğimiz katılma paylarını, defterimize gider olarak yazabilir miyiz?

Feyzullah BOZDOĞAN/İST

Yanıt: Gelir Vergisi Yasası'nın 40/1. maddesine göre genel giderin ticari kazançtan indirilebilmesi için, yapılan giderler ile kazancın elde edilmesi ya da sürdürülmesi arasında açık ve doğrudan bir bağın bulunması, yapılan işin mahiyetine uygun olması ve iş hacmi ile orantılı olması gerekmektedir. Buna göre, yaptığınız ödemeleri, defterlerinize gider yazabilirsiniz.