|
|
Bütçeye asıl yük 2000'de
Maliye ve DPT, deprem ve IMF'nin damgasını taşıyacak 2000 bütçesi için çalışmalara başladı. Bütçe 52 katrilyona çekilirken, büyümenin yavaşlaması ve vergi gelirlerinde azalma öngörülüyor
Okan MÜDERRİSOĞLU
ANKARA- Maliye Bakanlığı ve Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) 2000 yılı bütçe hazırlıklarını sessiz sedasız sürdürüyor. Kuruluşlardan gelen ilk tekliflerde 60 katrilyon lira düzeyinde oluşan bütçe, 52 katrilyon liraya indirildi. Bütçenin, 43-45 katrilyon lira sınırına kadar çekilmesi planlandı. 2000 yılında en az 20 katrilyon lira faiz ödenmesi gerekeceği hesaplandı. 21. yüzyılın ilk bütçesine IMF ile birlikte şekil verilmesi kararlaştırıldı.
1999'da büyüme sıfır
IMF ile Temmuz ayındaki görüşmelerde 1999 yılı GSMH büyümesi yüzde 0.4-0.8 bandında öngörülmesine rağmen, deprem sonrası üretim kayıpları yüzünden büyümenin, bu yıl yüzde 0 olacağı tahmin edildi. 1999 yılında ekonomik büyüme gösteremeyen Türkiye'nin 2000 yılındaki büyümesi ise yüzde 3'ü geçemeyecek.
Maliye, 14.2 katrilyon lira olarak planladığı ancak akaryakıt zamlarının da etkisiyle 14.5 katrilyon lirayı hedeflediği vergi gelirlerinde çıtayı yükseltmekten vazgeçti. Büyümenin durması, vergi gelirlerindeki artışın da hızını kesecek. Deprem bölgesindeki 350-400 trilyon liralık gelir kaybı ancak performans artışı ile telafi edilecek ve 14.2 katrilyon lira sınırına ancak ulaşılacak.
Türkiye'nin bu yılı, yüzde 58-60 aralığında enflasyonla tamamlaması ise neredeyse kesinleşti. Deprem harcamalarının büyük bölümünün 2000 yılında yapılacak olması, iç borçlanmada 2000 ve daha uzun vadeli borçlanmalar gerçekleştirilerek bu yıla ilave faiz yükü eklenmemesi ve üretim kayıplarının ekonomik durgunluk nedeniyle ortaya çıkan kapasite açığı ile kapatılacak olması enflasyonist baskıyı frenleyecek faktörler olarak sıralanıyor.
2000'e bakış
1999 yılında 1.4 katrilyon lirada tutulan yatırım ödeneklerinin 2000 yılında büyük ölçüde arttırılması bekleniyor. Maliye, 2.1 katrilyon lira ile 3 katrilyon lira arasında ödenek talebine göre çalışma yapıyor. Yatırım ödeneklerinin kısılması durumunda bile, Köy Hizmetleri, Karayolları, Sağlık Bakanlığı, Bayındırlık Bakanlığı'nın 2000 yılı ödenekleri, deprem felaketi nedeniyle ortaya çıkan hasarın karşılanması için daha esnek tutulacak.
Depremin ekonomi üzerindeki etkilerinin belirlenmesi ve stand-by anlaşması hazırlıklarını görüşmek üzere, Eylül'de Ankara'ya gelecek olan IMF Heyeti ile 2000 yılı bütçesi ve ekonomik hedefleri de görüşülecek.
IMF'den, Ankara'ya ulaşan mesajlarda şu üç istek ön plana çıktı:
Enflasyonla mücadele programına devam edilsin. Yapısal reform takvimi aksatılmadan sürdürülsün. Deprem giderleri öncelikle iç ve dış yardımlarla karşılansın.
IMF'DEN 3 İSTEK:
Enflasyonla mücadele programına kararlılıkla devam edilsin.
Yapısal reform takvimi aksatılmadan sürdürülsün.
Deprem giderleri, öncelikle iç ve dış yardımlarla karşılansın.
|
Copyright © 1999, MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - Tüm hakları saklıdır
|