Yabancı Türkiye'ye güveniyor
Depremin ardından yerli yatırımcılar panik halinde satışa geçti ama yabancı yatırımcılar Türkiye'ye güvendiklerini ve yılsonuna doğru piyasaya daha yoğun girebileceklerinin sinyallerini veriyor
Türkiye'nin en önemli sanayi bölgelerinden biri olan Marmara Bölgesi'ni sarsan deprem felaketi, yabancıların Türkiye'ye bakışında önemli bir değişiklik yapmadı. Hatta afete rağmen hükümetin Sosyal Güvenlik Reformu'nu Meclis'ten geçirmesi yabancı yatırımcıların hükümete olan güvenini daha da artırdı.
Türkiye'yi oldukça yakından izleyen yabancı yatırım bankaları deprem sonrasında yazdıkları Türkieye raporlarında ülkede büyük bir değişiklik yaşanmayacağını belirterek yatırımcılarına al tavsiyesinde bulunuyor.
Bu bankaların başında gelen Deutsche Bank, Laura Papi imzalı 27 Ağustos 1999 tarihli araştırma raporunda deprem sonrası Türkiye'nin durumunu ve beklentilerini ele aldı. Depremin ekonomik boyutunun ele alındığı vurgulanan raporda banka hükümetin ekonomik reformları yerine getreceğinin düşünüldüğü ve depremin bütçe üzerindeki etkilerinin "üstesinden gelinmez" olmadığı vurgulandı.
Tanıtım şansı
Deutsche Bank'in Troy Bowler imzalı bir başka araştırma raporunda ise yatırımcıların depremin ardından hisse senedi başka olmak üzere bir çok enstürmanda satıcı olmasına rağmen, Türkiye'de kredi çöküşü, borç ertelenmesi gibi durumların olasılık dışı olduğu vurgulandı.
Bu arada yabancı yatırımcıların yakından izledikleri Eurasia Bülteni'nde de Türkiye ile ilgili oldukça olumlu yorumlar yer aldı. Türkiye'nin uzun zamandır en büyük eksikliğinin kendini dünyaya tanıtma konusunda yaşandığı belirtilen raporda yaşanan felaket ile ülkenin uluslararası arenada imajını düzeltme şansı yakaladığı belirtildi. Eurasia Bülteni, şu sözlerle sona eriyor:
"Depremin net etkisini öğrenene kadar bir iki hafta bekleyebilirsiniz. Ama sonra mutlaka Türkiye'yi satın alın, çünkü uçacak!"
Eurasia Bülteni
Deprem haftasına kadar yabancı yatırımcıların Türkiye'ye girmemeleri için hiç bir mazeretleri kalmamıştı. Şimdi bu felaketle yabancıların girişi çok az gecikebilir.
Fakat çok kısa bir süre içinde ülkeye büyük çaplı sermaye girişi yaşanabilir.
İMKB, piyasa değeri açısından Gelişmekte Olan Avrupa'nın en büyük borsası durumunda. 24 Doğu Avrupa ülkesinde borsaların değeri 1 milyar dolara ancak ulaşıyor. Buna karşın İMKB'de değeri 1 milyar doların üstünde şirketler var.
Türkiye; Rusya, Bulgaristan, Azerbaycan gibi bölgenin önemli ülkelerinnin de en büyük yabancı yatırımcısı konumunda.
Türkiye aynı zamanda bölgenin en büyük borçlanıcısı. Türkiye'nin Eurobond piyasasındaki payı yüzde 20 ile 25 arasında.
Türkiye'nin Kürt sorunu, Geceyarısı Ekspresi, insider trading gibi konular nedeniyle yabancı basındaki imajı bozuk ama bu felaketle yabancı basın ülkeyle daha farklı bir açıdan bakmaya başladı. Bu bakışla Türkiye'nin dinamik, güçlü ekonomisi farkedilebilir.
Ayrıca ülke, diğer rakiplerine oranla kanuni düzenlemelerin takibi açısından da oldukça disiplinli.
Felaketin etkileri geçene kadar bir kaç hafta bekleyebilirisiniz. Ama ardından mutlaka piyasaya girin. Türkiye uçacak!
Deutsche Bank
Depremin hüktümetin reform programını aksatması beklenmiyor. Bütçe üzerindeki etkisi ise aşılmaz değil.
Depremin asıl maliyeti ortaya çıkıncı fazilerin bir miktar gerilemesi beklenebilir.
Belki 2000 yılı sorunu ve mevcut risk primi faizlerin düşüşünü engelleyebilir ama bu yıl içinde gelmesini beklediğimiz IMF ve Dünya Bankası yardımları bu olumsuz etkileri dengeleyebilir.
2000 yılının başından itibaren, hatta belki daha önce, ülkedeki risk priminin düşmesi beklenebilir.
Hükümetin, deprem felaketi nedeniyle yoğun biçimde eleştirilmesine rağmen, düşürülmesi, parlamento aritmetiği açısından mümkün değil. Ama bazı bakanların değiştirilmesi sözkonusu olabilir.
Hükümetin istikrar programını sona erdirmesi ise mümkün değil. Çünkü bu programa başlanmasının nedeni ekonomik sorunların aşılmasıydı. Depremle birlikte bunların aşılması daha da acil hale geldi. Sosyal Güvenlik Reformu'nun kabul edilmesi de bunun örneği.
1999 yılı sonua kadar IMF yardımının gelmesini bekliyoruz.
1999 GSMH büyümesi beklentimizi deprem hasarı nedeniyle yüzde 1.5'ten yüzde -0.5'e, 2000 yılı içinse yüzde 5'ten yüzde 4'e indirdik.
Yılsonu TÜFE beklentisi ise yüzde 65'ten yüzde 72'ye çıkarıldı.
'BNP'ye karşıyız'
DünyanIn en büyük bankalarından birinin oluşturulması için birleşme sürecinde bulunun Societe Generale ve BNP, yoğun bir muhalefetle karşılaştı. Önceki gün Societe Generale'nin çalışanları görüşmelerin yapıldığı binanın önnüde toplanarak BNP'ye karşı gösteri yaptılar. Ellerinde "BNP saldırısını durdurun" yazılı pankartlar taşıyan göstericiler iki bankanın birleşmesine karşı çıkıyor.
Şirket kârları
| İsim | 30/06/99 | 30/06/98 | Değ. % |
| Toprakbank | 18.874 | 10.755 | 75 |
| Yaşarbank | 4.566 | 4.041 | 12 |
| Esbank | 2.149 | 2.774 | - |
| Şekerbank | 1.221 | 817 | 49 |
| İhlas Fin. | 1.124 | 5.437 | 383 |
|