"Nereden buldun?" konusunda vur ama dinle!
Son birkaç haftadır, "Nereden Buldun ve Mali Milad'ın üç yıl ertelenmesi" tartışılıyor. Olayı bilsin bilmesin, herkes bir şeyler söylüyor.

Ertelemeye doğru diyenler olduğu gibi, yanlış diyenler de var. Destekleyenlerin yanı sıra suçlayanlar da var.

Peki ama doğrusu ne?

Bu konuda, ana başlıklarıyla birkaç örnek ve "PARA Dergisi"nce yapılan bir anketin sonuçlarını vereceğiz.

Buna göre, olayı siz değerlendirin.

Bunları biliyor

muydunuz?

- 30 Eylül 1998 "Mali milat tarihi", 1 Ekim 1998'den itibaren, ne alırsan ne harcarsan, kaynağı araştırılacak "nereden buldun?" diye sorulacak denildi. Hatta gazetelere de ilanlar verildi.

Oysa, gerçek durum böyle değildi. Yasa hazırlanırken "küçük bir hata" yapılmış ve 1 Ekim 1998'de yürürlüğe gireceğinin yazılması unutulmuştu!

Dolayısıyla, Ekim, Kasım ve Aralık 1998'de herşey serbestti. Bunu Sabah'ta o günlerde "Yeşil Milat" diye duyurduk, kimse ses çıkarmadı.

"Nereden buldun?" 1999'da da uygulanamayacaktı. Çünkü, Yasa çıkartılırken, bilerek ya da bilmeyerek "küçük bir hata daha" yapılmıştı. 1999 yılında da uygulanamıyordu. Bunu da Sabah'da "Mor Milat" olarak duyurmuştuk.

Yine, kimse ses çıkarmamıştı.

- Yasa çıktıktan sonra, "30 Eylül'de TL döviz, çek, tahvil vs. ne varsa bankaya bir günlüğüne bloke edin yani teslim edin, geriye dönük inceleme yapmayacağız" denildi. Sözlü olarak verilen bu vaat, Yasa'da yer almıyordu. Yasa çıkartılırken bilerek ya da bilmeyerek unutulmuştu! Vatandaş hukuk devletinde söze değil Yasa'ya itibar edildiğini bildiği için, verilen sözlere inanmadı. İnceleme korkusuyla bankaya blokaj yapmadı. Paralar yastık altına ya da yurtdışına gitti...

- Yasa'da, "mevduat sertifikalarını" 30 Eylül 1998'de, bankaya bloke ediniz, deniliyordu. Oysa, mevduat sertifikaları Ocak 1997'de tedavülden kaldırılmıştı.

- Yetkililerin, hem sözlü olarak yaptıkları açıklamalarda, hem de tebliğde, "Altın ve mücevheratınızın var olduğunu ispat etmenize gerek yok. Bunları bozdurduğunuzda, kuyumcudan alacağınız belgeyle kanıtlayacaksınız." deniliyordu. Oysa, Yasa'da "Altının 29 Temmuz 1998 tarihinde var olduğunun kanıtlanması gerektiği" yazılıydı.

Daha neler neler... Yasa başka, söz başka, tebliğ daha da başkaydı. Mevcut şekliyle, Yasa'da hem hatalar vardı, hem de 1999'da uygulanması hukuken mümkün değildi...

Açıkçası değişiklik zaten gerekiyordu.

Anketler ne diyor?
Para Dergisi'nin 5. kuruluş yılı özel sayısında yayımlanan mali milatla ilgili iş adamlarımız ile yapılan ankette katılanların;

- Yüzde 92'si, mali milat konusunda yapılacak yeni düzenlemelerin, "piyasayı kısmen ya da tamamen canlandıracağı" görüşündedir.

- Mali milatın "ekonomiyi olumsuz etkilediği" görüşünde olanların oranı ise, yüzde 92'dir.

- Ankete katılanların yüzde 79'una göre de, mali milat sırasında, beyana tabi herşey bankaya kısmen ya da tamamen bloke edilmemiştir.

Yukarıdaki açıklamalar ve anket sonuçlarını okuduktan sonra, Mali milat ve nereden buldunun 3 yıl ertelenmesi konusunu, daha sağlıklı bir şekilde değerlendireceğinizi tahmin ediyoruz.