kapat

26.07.1999
Anasayfa
Son Dakika
Haber Ýndeksi
Yazarlar
Günün Ýçinden
Politika
Ekonomi
Dünyadan
Spor
S u p e r o n l i n e
Magazin
banners
Siber Haber
L E I T Z
Sofra
Bizim City
Sizinkiler
Para Durumu
Hava Durumu
Bayan Sabah
Ýþte Ýnsan
Astroloji
Reklam
Sarý Sayfalar
Arþiv
Hazýrlayanlar
Sabah Künye
E-Posta

1 N U M A R A
Z D N e t  Türkiye
A T V
M i c r o s o f t
Win-Turkce US-Ascii
© Copyright 1999
MERKEZ GAZETE DERGÝ BASIM YAYINCILIK SANAYÝ VE TÝCARET A.Þ.
COÞKUN KIRCA(ckirca@sabah.com.tr )


Ýsrail'le iliþkiler

Ýsrail Suriye'yle barýþ akdederse, Ýsrail ile Türkiye arasýndaki sýký iliþkilerin onu artýk ilgilendirmeyeceðine dair söylentileri, bu iliþkilerin önemini kaybetmesini arzulayanlar, kendi arzularýný gerçekmiþ gibi görerek malzeme yaptýlar.

Birinci iddia, Türkiye'nin dýþ politikasýnýn baþarýsýný, her bölgede düþmanlýklarýn devamýna baðlý gördüðü yolundadýr! Ýkinci iddia ise, Suriye ile Ýsrail arasýnda barýþ anlaþmasý imzalanýrsa, Ýsrail'in artýk Türkiye'ye ihtiyacý kalmayacaðýný ileri sürüyor!

Bozuþan Türkiye deðil!
Ýranlý mollalar, Türkiye Cumhuriyeti'nin laiklik niteliðinin yýkýlmasý amacýyla kendi ideolojilerini Türkiye'ye ihraç etmeye çalýþýyorlar. Ýran, Þehinhaþ dömeminde de Türkiye'ye yakýnlýk hissetmiyordu. Ýran, daima Ortadoðu'da liderlik iddiasýnda olmuþtur. Türkiye'nin böyle bir iddiasý yoktur; ama Ýran böyle görür. Türkiye, sadece çevresindeki düþmanlýklara karþý tedbir alýr. Þehinþah döneminde bile Türkiye'ye yaramasýn diye Ýran, doðal gaz borusunu Türkiye'den deðil, Sovyetler Birliði'nden geçirmeyi tercih etmiþti. Bir diðer unsur da, Ýran'da Türkler'in Farslar'dan hemen sonra gelen kavim olmasýdýr. Ýran, hangi dönemde olursa olsun Türk asýllý vatandaþlarýnýn Türk dünyasýna meyletmelerinden çekinir. Hele Azerbaycan baðýmsýzlýðýný kazandýktan sonra Ýran'ýn bu endiþesi daha da artmýþtýr.

Ermenistan, bir Türk devletinin arazisini iþgal altýnda tutmaktadýr ve diðer komþularý olan Türkiye ile Gürcistan'dan da toprak talepleri vardýr.

Deniz komþumuz Rusya'nýn gözünde Türkiye, Kafkasya ve Orta Asya'da hegemonya kurma ve Doðu Akdeniz'e inme emellerinin karþýsýnda çok önemli bir engeldir.

Yunanistan'la olan anlaþmazlýklarýmýz, bu ülkenin Ege'ye üstü, suyu ve altýyla tamamiyle sahip olma iddiasýndan ve Batý Trakya Türkleri'nin haklarýný tanýmama saplantýsýndan kaynaklanýyor. Kýbrýs'ta bugünkü bölünmenin sorumlusu, Ada Türkleri'ni hakimiyetleri altýna alma hevesinden bir türlü vazgeçmeyen Rumlar ve onlarý destekleyen Atina'dýr.

Suriye ise Türkiye'den Hatay'ý ister ve Irak'la birlikte nehir sularýmýz üzerinde de hak iddia eder. Irak, Arap aleminin liderliðini hayal ettiði ve Türkiye'yi de Ortadoðu'da lider olma hýrsýyla mâlžl saydýðý için bize iyi gözle bakmaz. Suudi Arabistan ise, Ýran'a rakip olarak, Türkiye'ye kendi köktendinciliðini ihraç etmek ister. Bu bölgede tek ciddi Arap dostumuz, Ürdün'dür. Mýsýr'da bile sanki Ortadoðu'nun liderliðine adaymýþýz gibi bizi rakip sayma paranoyasý ikide bir nükseder.

Bu meselelerin hiçbiri Türkiye tarafýndan yaratýlmamýþtýr. Çevremizde bize dost olan devletler de vardýr. Ukrayna'nýn tekrar Rus boyunduruðu altýna girmesinin önlenmesinde Kiev kadar Ankara da çýkar sahibidir. Moldavya ve Rumanya da ayný durumdadýrlar. Gürcistan, Rus emperyalizmine ve Ermeni isteklerine karþý direnirken Türkiye'yi kendisine yakýn görüyor. Bulgaristan Türk cemaatine iyi muamele etmeye baþladýðýndan bu yana Türkiye'den sadece dostluk göreceðini anlamýþtýr. Eski Yugoslavya bölgesinde Osmanlý duyarlýlýðýný unutmamýþ Boþnak ve Arnavutlar'a zulmettiði içindir ki Türkiye Sýrbistan'a karþý çýkmýþtýr.

Çevremizdeki anlaþmazlýklar Türkiye tarafýndan deðil, diðer devletler tarafýndan çýkarýlmýþtýr. Bu sebepten ötürü kendi kendimizi itham etmek bir çeþit ruh hastalýðýndan ileri gelir. Türkiye komþularýyla iliþkilerinde daima kendisini korumaya çalýþmýþtýr. Ama Türkiye kendi çevresindeki diðer devletler arasýndaki uyuþmazlýklarý teþvik etmez. Aksine kendi çevresinde dostluk ve ahengin hüküm sürmesini ister.

Caydýrýcýlýk barýþýn da þartý!
Türkiye, elbette kendisinden en olmayacak taleplerde bulunan Arap komþularýna karþý, onlarý frenlemekte çýkarý olan Ýsrail gibi bir devletle yakýnlaþmayý yeðleyecektir. Bu, bir jeopolitik gerçeði görmek ve bu gerçeðin gereðini yapmaktan ibarettir. Bu gerçek o kadar açýktýr ki Türkiye ile Ýsrail arasýnda bir ittifakýn þekillenmesine bile lüzum býrakmaz. Bu konuda "Bana düþmanlýk gösterenin düþmaný dostumdur" ilkesi kendiliðinden uygulamaya girer. Ama bu tabii ortaklýk Türkiye'nin de, Ýsrail'in de, onlara karþý düþmanlýk hisleriyle dolu olanlar gerçek verileri görebileceklerse, bir barýþ ve uzlaþma sürecine karþý çýkmalarýný gerektirmez.

Sanmamak gerekir ki böyle bir süreç baþarýya ulaþýrsa, Türkiye ile Ýsrail'in tabii dayanýþmalarý sona erecektir.

Barýþa ulaþýlmadan önce saldýrýyý önlemek için bu ilkeye dayanmak ne kadar gerekli idiyse, barýþ süreci baþarýlý olduktan sonra barýþýn bozulmasýný önlemek için caydýrýcýlýðýmýzý bu beraberlik sayesinde azami noktasýnda tutmak da ayný derecede önem taþýyacaktýr. Stratejik hesaplar, sadece devletlerin niyetleri üzerine kurulamaz; asýl dikkat gerektiren nokta devletlerin kabiliyetleridir.

Zira niyetler kabiliyetlere kýyasla daha deðiþkendir. Kaldý ki doðrudan doðruya komþumuz olan Arap devletleri kamuoyunda Türkiye'ye ve Ýsrail'e karþý düþmanlýk hisleri barýþa götürücü anlaþmalarýn akdedilmesiyle sona ermeyecektir. Türkiye de, Ýsrail de bu hislerin barýþý zedelemesi ihtimalini unutacak deðildirler. Barýþýn devamýný saðlamak, ancak Türkiye ve Ýsrail'in kuvvetli olmalarý ve aralarýndaki dayanýþmanýn barýþtan sonra da caydýrýcýlýðýný muhafaza etmesini mümkün kýlmalarýyla olur. Ýsrail kendi varlýðýný, Türkiye de kendi bütünlüðünü koruyabilmek için barýþtan sonra da beraberliklerini devam ettirmelidirler. Cumhurbaþkaný'nýn gezisi bu gerçeðin, acele hayal kuranlarýmýz ne derlerse desinler, Türkiye'de de, Ýsrail'de de çok iyi anlaþýldýðýný göstermiþtir.

Yazarlar sayfasina geri gitmek icin tiklayiniz.

Copyright © 1999, MERKEZ GAZETE DERGÝ BASIM YAYINCILIK SANAYÝ VE TÝCARET A.Þ. - Tüm haklarý saklýdýr