S A B A H O N L I N E 10.06.1999

Şu an 10 Haziran 1999 - Perşembe tarihli sabah.com.tr'yi okumaktasınız.
Bugüne ait sabah.com.tr içeriği için tıklayın »

kapat

10.06.1999

Anasayfa

Win-Turkce US-Ascii

Faizin yarısı beyan dışı
Maliye Bakanlığı'nın "Vergi geliri düşüyor" şikayeti doğru çıktı. Denetmenlerin araştırmasına göre, faiz geliri elde eden 100 mükelleften 45'i beyanda bulunmuyor ya da eksik gelir gösteriyor

Maliye Bakanı Sümer Oral'ın vergi gelirlerindeki azalmaya dikkati çektiği, sanayicinin ağır faiz baskısından şikayet ettiği bir ortamda devletin en sağlam finansman yöntemi olan vergi gelirleri açısından İstanbul'da yapılan son denetim çalışmaları acı gerçekleri gözönüne çıkardı.

20 gün içinde 8 bin 500 kayıtdışı işletme belirleyen vergi denetmenleri adeta şaşkına döndüler. Ön veriler denetimlerin yeni bir teknikle yoğunlaştırılması gereğini ortaya koydu. İstanbul'daki 500 vergi denetmeni aynı anda bir bölgede tek tek dükkanlara girerek Maliye kayıtlarını sorgulamaya başladı.

İstanbul Defterdar Vekili Kadir Boy, hedeflerini yılsonuna kadar 100 bin kayıtdışı mükellef ve 100 trilyon lira vergi matrahı olarak belirledi ve denetmenlerden bu yönde çalışmalarını istedi.

Vergi denetimlerinde bir başka şaşırtıcı gerçek de faiz gelirleri üzerinde yapılan araştırmada ortaya çıkarıldı. Mükelleflerin bankalardan istenen faiz kazançları ile Maliye'ye verdikleri beyannamelerin bilgisayar ortamında karşılaştırılması sonucu ciddi oranda kayıp ve kaçağa rastlandı. 193 bin faiz geliri elde eden mükellef içinden 11 binini hedef kitle olarak belirleyen Gelirler Genel Müdürlüğü, özellikle İstanbul'da titiz araştırma yapılmasını istedi. Denetmenler tarafından, örnek olarak seçilen her 100 mükelleften 45'inin elde ettiği faiz gelirini beyan etmediği ya da eksik beyan ettiği anlaşıldı. Bunun üzerine araştırmanın daha geniş bir mükellef kitlesine yaygınlaştırılması kararına varıldı.

Anadolu'da durum
İç Anadolu Bölgesi'nde daha önce Ankara ile sınırlanan denetimler, bu kez Yozgat, Sivas, Aksaray, Afyon, Çankırı, Karaman, Konya, Kırıkkale ve Nevşehir'de de gerçekleştirilecek.

Ankara Gelirler Bölge Müdürü Mehmet Altındağ, 310 vergi denetmeninin 102'sini çevre illere gönderdiklerini ve 2 aylık turne programı ile yeni vergi yasasının amacına uygun olarak idare performansının en üst düzeye çıkarılacağını belirtti. Altındağ, "Artık içinde bulunduğumuz yıla ilişkin güncel denetim dönemi başlattık" dedi.

Ankara Gelirler Bölge Müdürlüğü, denetim kapsamına bu yıl doğalgaz tesisat ve satıcıları, PVC pencere sistemleri, çelik kapı imalatçıları, otogazcılar, özel okul servisleri, eğlence yerleri emlakçılar ve eczaneleri aldı.

Meslek grupları
Vergi denetmenleri Sivas ve Yozgat'ta doktor-avukatları, Konya'da yemcileri ve güneş enerjisi depolama cihazı imalatçılarını, hurda metal satıcılarını, Kırşehir'de fırıncıları, Kırıkkale'de dayanıklı tüketim malı satıcılarını, Afyon'da şekerleme, Nevşehir'de tuğla-kiremit imalatçılarını denetleyecek. Zor durumda olması nedeniyle turizm sektörünün üzerine özel olarak gidilmeyecek.

Vergi hedefi küçülüyor kaçaklar büyüyor
Gelirler kontrolörlerinin gerçekleştirdiği incelemelerde yüzde 105 oranında bir kaçak ortaya çıkardı. İncelenen mükelleflerin 135 trilyon 198 milyar 268.5 milyon liralık gelir beyanında bulunduğu, buna karşılık 142 trilyon 230 milyar 580.1 milyon liralık gelirin ise devletten kaçırıldığı belirlendi. Gelirler kontrolörlerinin katma değer vergisi iadesine dönük olarak gerçekleştirdiği incelemeler sonucunda da 3 trilyon 721 milyar 835 milyon liralık KDV iadesi reddedildi ve işlemde usulsüzlük yapan kişi ve kuruluşlara 849 milyar 718.4 milyon liralık ceza uygulandı.

Bu şekilde gelirler kontrolörlerinin sadece geçen yıl içinde yaptıkları vergi incelemesi ve tespitleri sonucu 142 trilyon 230 milyar 580.1 milyon liralık matrah farkı üzerinden 67 trilyon 156 milyar 555.6 milyon lira vergi geliri elde edildi. Tahsilatı hızlandırma çalışması ile birlikte, devlet kasasına giren para 122 trilyon 682 milyar 627.1 milyon liraya ulaştı.

OKAN MÜDERRİSOĞLU