CUMA 09 NİSAN 1999
Yugoslav sinemasının usta yönetmeni Goran Paskaljevic, Emir Kusturica kadar önemli bir sanatçı. Kusturica'nın son Venedik festivaline kendi filmini ancak Paskaljevic'in yarışma-dışı tutulması koşuluyla verdiği söyleniyor. Bu yüzden "Barut Fıçısı" Venedik'te sadece değerli bir FİPRESCİ-Uluslararası Sinema Yazarları Ödülü'yle yetindi.. "Barut Fıçısı"nı görmeye çalışın. Bu film, Kosova savaşını, Sırp kimliğini anlamak için de önemli ipuçları sunuyor, bu konulara ilgi duyanlara..
Yönetmen: Goran Paskaljevic/ Senaryo: G.Paskaljevic, Dejan Dukowski, Filip David, Zoran Andric
Görüntü: Milan Spasic
Müzik: Zoran Simjanovic
Oyuncular: Miki Manojlovic, Lazar Ristovski, Mirjana Jokovic
Bir Yugoslav-Fransız ortak yapımı.
Adı Balkan Kabaresi olan bir gösterinin boyalı suratlı genç sunucusu, bizlere Balkanlar denen "dünyanın kıçı" üzerinde alaylı sözler ediyor. Ve sonra perde açılıyor, gösteri başlıyor. Ama bu gösteri, sunuşun düşündürdüğü gibi bir komedi değil, acı ve yoğun bir kara-mizahın egemenliğindeki ürkünç bir insan dramları yumağıdır.
Dekor, son savaşın hemen öncesindeki Belgrad kenti, kahramanları ise sanki kolektif bir yoksunluk ve çaresizlikle çıldırmaya başlamış bu kentin sakinleridir. Beş yıl önce bataklığın içinde terkedip gittiği kadını almaya gelen artık zengin olmuş iş adamı, karşısında sevgiyi değil, ölümü bulacaktır... En yakın arkadaşını suyüzüne çıkan yasak ilişkiler nedeniyle öldüren ortayaşlı Sırp, trende karşılaştığı genç kızla birlikte sonsuz yolculuğa çıkmayı seçecektir... Otobüs şoförlüğü yapan eski üniversite hocası babasını dinlemeyip Belgrad gecelerinde silah ve uyuşturucuyla örülü bir macera gecesine dalan alabildiğine sevimli genç adam, peşinde kızgın bir kalabalığı bulacaktır...
Hiçbir şeyin yolunda gitmediği bu berbat ülkede bir türlü kalkmak bilmeyen bir otobüsü kaçıran çılgın genç, bedelini ağır ödeyecektir... Bir küçük trafik kazası dramatik sonuçlara yol açacak, sevgilisiyle geceryarısı 'umuma açık' bir yerde tartışan bir genç adam, bu ihtiyatsızlığının sonuçlarına katlanacaktır.
Bütün yollar ölüme, acıya ve felakete açılmaktadır. Çünkü bir yandan kahramanları, öfkesi burnunda, patlamaya hazır bir halk olan Sırp halkıdır. Öte yandan, genel bir çöküşü yaşayan, parçalanmış, tüm temelleri sarsılmış, zorbalık, ırkçılık, yoksulluk ve faşizme teslim olmuş bir ülkede, zaten genel ortam da bireysel çılgınlığı teşvik eden, giderek yaratan bir işlev görmektedir...
Yugoslav sinemasının usta yönetmeni Goran Paskaljevic, Emir Kusturica'nın hemen ardından gelen önemli bir sanatçı. Kusturica'nın onu sevmediği, hatta son Venedik festivaline kendi filmini ancak Paskaljevic'in yarışma-dışı tutulması koşuluyla verdiği söyleniyor. Nitekim bu yüzden "Barut Fıçısı" yarışmada derece almadı, sadece değerli bir FİPRESCİ- Uluslararası Sinema Yazarları Ödülü'yle yetindi.
"Barut Fıçısı"nı görmeye çalışın. Çünkü bu film, sadece insan çılgınlığının sınırlarına doğru kolay unutulmaz bir cehenneme yolculuk değil. Aynı zamanda süregelen Kosova savaşını ve Sırp kimliğini anlamak için de önemli ipuçları sunuyor, bu konulara ilgi duyanlara..
Not: Bu film İstanbul'da sınırlı biçimde gösteriliyor: sadece Beyoğlu'ndaki Akademi Sineması (Tel: 251 74 84) ve Çemberlitaş Şafak ve de İzmir Konak'ta..
Cuma geceleri Alin Taşçıyan'la birlikte TRT-2'de sunduğumuz Sinema Büyüsü'nde bu ay Komediler var. Bu akşam Edouard Molinaro'nun "Baş Belası"nda Jacques Brel ve Lino Ventura'yı anacağız. Haftaya "Herşey Yolunda Giderse, Seneye"de İsabella Adjani ve Thierry Lhermitte var. Sonra ünlü Gürcü komedisi "Aşık Bir Şeften Yemek Tarifleri" ve ayı kapatan Amerikan filmi "Batı Yakası Valsi". Sonuncusunda eşsiz bir kadro var: Shirley MacLaine, Liza Minnelli ve Kathy Bates...
Bu arada, bu akşam sizlere jenerik yarışmamızın sonucunu açıklayacak ve birinci sınıf bir sinemaseveri tanıtacağız: Elazığ'lı üniversite öğrencisi Afif Ataman... Gerek jeneriğimizi oluşturan film parçalarını tanımak, gerekse bu şaşırtıcı genç adamı tanımak için izlemeye çalışın...
Yönetmen: Tom Shadyac/ Senaryo: Steve Oedeker/ Müzik: Marc Shaiman/ Oyuncular: Robin Williams, Monica Potter, Philip Seymour Hoffman, Bob Gunton, Peter Coyote/Universal yapımı.
Patch Adams gerçekten yaşamış bir kişiymiş. Bir bunalım sonucu psikoloji kliniğine düşen, orda doktorların ilgisizliği kadar kendisinin hastalara ilişki kurma ve onları rahatlatma yeteneğini keşfeden... Ve oldukça ileri bir yaşta tıp fakültesine girerek doktor olan...
Adams'ın doğal güldürme yeteneği, başka türlü söylersek palyaço kimliği, onu hastalara farklı biçimde yaklaşmaya itiyor: otorite, asık yüz ve bilim adamı gizemiyle değil, onları güldürüp sevindirerek, onları birer hasta değil birer insan gibi görerek, adlarını ve özlemlerini bilerek yaklaşmak...
Ve böylesine bir yaklaşım, beklendiği gibi olumlu sonuçlar veriyor. Adams, kuşkusuz ki klasik tıp öğretisi yandaşlarıyla yüksek tıp kuruluna dek uzanan bir mücadele vermek zorunda kalıyor. Ama sonunda diplomasına kavuşuyor ve kendi yöntemleriyle hasta tedavisine girişiyor...
"Patch Adams" çok tipik bir Amerikan "success story-başarı öyküsü" gibi anlatılmış. Aykırı bir kişilik, yenilikli yöntem ve çareler, dikenli bir yol ve zor bir savaşım... Ama sonunda kaçınılmaz biçimde başarıya erişme...
Hollywood'un tıp alanına eğildiğinde (örneğin "Awakenings-Uyanışlar" da da) yaptığı gibi, bu film de, tıbbı sadeleştiriyor, tedaviyi vulgarize ediyor. Kuşkusuz öncelikle doktorları (ve elbette hastaları) ilgilendirecek bu öykü, oldukça sevimli, akıcı ve hoş bir filme, Robin Williams için de ideal bir role dönüşüyor. Ama filmi çok ciddiye almak ve önemsemek olanağı da pek yok...
Barut Fıçısı * * * *
Er Ryan'ı kurtarmak * * * *
Amerikan Tarihi-x * * *
Velvet Goldmine * * *
Kuşatma * * *
Bir Böceğin Yaşamı * * *
Aşık Shakespeare * * *
Patch Adams * *
Vampirler * *