PAZARTESİ 22 MART 1999
ESEN PİŞİRİCİ
Türkiye'de perakende ticaretin yüzde 70'i hâlâ bakkalların elinde ama, süper ve hipermarketlerin büyüme planları ile son üç yılın verileri bu oranı tehdit ediyor. Ac Zet Nielsen'e göre, 1996 yılından bu yana hipermarket sayısı 37'den 100'e, hiper ve süpermarketlerin toplamı ise 1316'dan 2.135'e çıktı. Zet Nielsen'in 2000 öngörüleri de iddialı: Alışverişte hiper ve süperlerin payı yüzde 50'ye çıkacak. Bugün 200 bin olan bakkal sayısı da 147 bine inecek.
İşte büyükler ve büyüme planları:
Fransız Hipermarket zinciri Carrefoursa İstanbul ve Adana'da iki hipermarketiyle faaliyet gösteriyor. 2005 yılına kadar 20 mağazaya ulaşmayı hedefleyen Carrefoursa'nın İzmir'deki alışveriş merkezinin temeli de geçtiğimiz günlerde atıldı.
Türkiye'nin en eski market zincirlerinden Gima, 1999 yılı içinde 20 yeni mağaza açacak, bunların hepsi süpermarket formlarında olacak. Verimsiz mağazaları kapatarak büyüdüklerini söyleyen Genel Müdürü Nezih Çevik, toplam 54 mağazanın yaygınlık açısından diğer zincirlerden ilerde olduğunu, Türkiye'nin tüm bölgelerinde yer aldıklarını söyledi. Son bir yıla göre dolar bazında yüzde 70 büyüyen Gima'nın 99 büyüme hedefi, bu oranının üzerine çıkmak, 3.500-4.000 metrekare kapalı alanlı otoparklı mağazalar açmak. Gima, perakende piyasalarındaki tüm formatlarla ilgileniyor, yakın dönem planlarında yok ama discound marketler açma hesapları da var.
İstanbul'dan çok Ankara ve Anadolu şehirlerine yatırım yapmış bir zincir Gima, geçtiğimiz yıl İstanbul'da 3 mağaza açtı. İstanbulda iki yeni yerin hazırlığını yapan Gima, 1999'da bu şehirde de iddialı olmaya hazırlanıyor. Zeytinburnu'nda henüz faaliyete geçmeyen Emintaş Alışveriş Merkezi içinde yer alacak olan Gima'nın yurtdışı projeleri de var.
Romanya'da FİBA grubunun 60 bin metrekarelik bir alışveriş merkezi yatırımı var. Eylül ayında açılması planlanan bu merkezde Gima da yer alacak.
bu iş moda olmaktan çıkıp güçlü finansmanı olan, bigi teknolojilerinden yararlanabiline kuruluşların eline geçecek pazar. Şu anda iki üç tane büyük zinciri saymazsanız, etrafta 20 marketli mevcut pazarın büyüklüğüne yakın zincirler var. onların 2000 yılına kadar taşınacağını sanmıyorum.
Yılda 1-2 mağaza açılması planlanıyor. Genel Müdür Yardımcısı Ömer Kaya'ya göre mağazanın bundan sonraki hedefi hipermarket açarak değil, departmen store mağazacılık şeklinde büyümek.
Gaziantep'te 22 bin metrekarelik mağaza Aralık 1998'de hizmete girdi. Mersin'de 24 bin metrekare büyüklüğünde bir departman store mayıs ayında, Ankara Kızılay'da da Avrupa'nın en büyük mağazası 45 bin metrekarelik bir alışveriş merkezi 2000 yılı Mayıs'ında hizmete girecek. Beğendik, Kızılay mağazasının raf ve reyon donanımını Avusturyalı Umdch şirketine yaptırdı. Mağaza metrekarelerinin büyümesiyle Beğendik, elektronik, halı gibi ihtisas mağazacılığına yönelmeyi de planlıyor.
Şu anda Türkiye'de 11 hipermarketin ikisi departman store özelliğinde. 2000 yılı Mayıs ayında batılı anlamda bir alışveriş merkezi Mersin'de açılıyor. Bu, Avrupa'nın en büyük mağazası olma iddiasını taşıyor. Avusturyalı UMDCH, iç donanım ve raf-reyon donanımını yapacak. Antep mağazasının bir kısmını onlar yaptı. Kocatepe mağazasının tekstil departamanını Kocatepe mağazası ihtisaslaşabilir. Halı ya da elektronik alanlarında.
Yılda bir iki mağaza açmayı düşünüyoruz. Antep mağazası 22 bin metrekare. İstanbul'da da bir projemiz olacak. Kızılay mağazası var.
Fransız Promedes Grubu'nun Türkiye'deki hipermarket zinciri Continent, İstanbul, Bursa ve Mersin'de faaliyet gösteriyor. Continent de büyümek için yer arayanlardan. Continent'in Zeytinburnu'ndaki Mensucat Santral fabrikasının arazisini satın almaya çalıştığı konuluşuluyor.
Türkiye genelinde 18 mağaza ile hizmet veren Makro, bu mağazalarda 98 yılında 60 milyon dolar ciro yaptı. Makro Genel Müdürü Hilmi Güvenal, birinci ve ikinci markaları sattıkları hipermarket formatlarını Kartal'da ilkini denedikleri 1000 metrekarelik alan ile genişletmeye çalışıyor. Güvenal, "Hitap ettiğimiz grup genişledi. Akmerkez, Nişantaşı, Suadiye'den ziyade daha geniş kitlelere hitap ediyoruz. Toplam mağaza alanımız 20 bin mitrekare, ortalama 1500 metrekarelik mağazalarla 6 bin metrekare daha büyüyeceğiz" dedi.
Migros Türk, Mart 1999 itibariyle 369 bin metrekare kapalı alana sahip 21 MMM, 40 MM, 52 M olmak üzere toplam 113 Migros, 113 Şok ve Bakü'de 5 Ramstore mağazası Moskova ve Beylikdüzü'ndeki iki alışveriş merkezi ile 28 ilde yılda 140 milyon müşteriye hizmet veriyor. 1999'da 60 yeni mağazayı hizmete açmayı planlayan Migros, Mayıs ayında da Ankara'da 130 bin metrekare üzerine krulu Türkiye'nin en büyük alışveriş merkezini hizmete açacak.
1998 yılı itibariyle cirosu 92 trilyon lirayı, müşteri sayısı da 41 milyonu aşan Ege doğumlu Tansaş, 1999'dan itibaren rotasını Antalya, Bursa, Eskişehir, Ankara ve İstanbul'a çevirdi. Ayrıca Romanya'da Güçbirliği Holding tarafından yapılan ticaret merkezinin bir bölümü de Tansaş'a ayrılacak. Moskova'da şehir merkezinin dışında Tansaş için yer aranıyor. Orada da İzmir Ticaret Odası ile ortaklaşa bir çalışma yapılacak. Tansaş bundan böyle en az 10 bin metrekare kapalı alanlı hipermarketlerle büyüyecek.
* Ac Nielsen Zet tarafından yapılan araştırmaya Van, Şırnak, Bitlis, Hakkari, Siirt illeri katılmamıştır.