kapat

PAZAR 07 ŞUBAT 1999

Zeynep Göğüş (e-posta:zgogus@sabah.com.tr )

Mulan ve Moğollar

Önce Kader anlattı; kızını götürmüş, MHP'lilerin filmi neden protesto ettiklerini anlayamamış. Walt Disney prodüksiyonu çizgi filmin hikayesi pek şirin. Saldırıya uğrayan Çin imparatoru, her aileden bir erkeğin askere alınmasını emrediyor. Mulan ise bir evin bir kızı, sakat babası savaşa gitmesin diye erkek kılığına girip orduya katılıyor ve zeki planlarıyla düşmanı yeniyor.

Derken basında Mulan'la ilgili yazılar çıktı. Tartışma internete de sıçrayınca Mulan'a biletimi almak farz olmuştu.

***

Gerçekten de cici bir film. Seyreden küçük kızlar o salondan "hayatta tüm zorlukları yenebilirim" duygusuyla çıkacaklarına göre pek de feminist. Ancak anlayamadığım, filmin orijinalinde Hun olan düşmanın Türkçeye çevrilirken neden Moğollaştırıldığı. Moğollar küçük Türkler'e daha yakın diye düşünülmüş herhalde. Filmdeki korkunç "Moğol" komutan, iriyarı bir Malkaçoğlu tiplemesi. Üstelik ne de olsa Türkler'le Moğollar eski kuzenler...

Filmin orijinalinde, düşmanın Moğol değil de Hun olmasının sebebi belli; kimseyi rencide etmemek. Ne de olsa bugün artık Hunlar diye bir topluluk yok. Ama Moğolistan diye bir ülke var. Kaldı ki işi uzatacaksak, kendilerini Hunlar'ın torunu sayan ve bu yüzden Türk dil ailesinde yer alan Macarlar'dır asıl alınacak olan.

İyi de bizim Hunlar'la hiç mi alâkamız yok?

Alâkamız, önce tabii ki dilimizle var. Çocuklarımıza verdiğimiz Cengiz, Timuçin, Attila gibi adlarla var. Hun İmparatorluğu'nun devamına bakarsak, Türk-Moğol imparatorluklarına geliriz. Sahi kimdi şu ünlü Babür Han?

Alâkamız, dille de sınırlı değil; mimarimizle var, yemeğimizle var, sanatlarımızla var... (Ve hatta otomobil kullanma tarzımızla da var, çünkü hâlâ boş steplerde ata biner gibi direksiyon sallıyoruz).

Bütün bunları bir çocuk filmini protesto için yazmadığımı anlamış olmalısız. Beni hayal kırıklığına uğratan, olanı biteni tartışma biçimimiz. Madem ki MHP'liler karşı çıktı, o halde bu filmi sorgulama hakkımız yok diyenler! Biz de güya Batılıyız, öyle mi? Batılı bu konuları böyle tartışmaz: Çizgi roman kahramanı Fransız dilli Belçikalı gazeteci Tenten'in anti komünistliği ve Afrika halklarına sömürgeci bakışı üzerine kurulan polemik yüzünden bugün Fransız meclisinde kıyamet kopuyor.

***

Mulan'dan önceki Aslan Kral filminde her kötülük anında gökte bir hilâl beliriyordu, belki de asıl alınılacak durum buydu, ama fark etmedik bile.

Şimdi artık doğru Mulan'a koşun, sonra da Mc Donalds'a. Her çocuk mönüsüne omuzunda kanat çırpan uğursuz kartalıyla bedava bir Moğol oyuncak veriyorlar.

Sonra da Barış Manço ve Moğollar'dan bir parça dinlersiniz, olur biter.


© COPYRIGHT 1999 MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. (Her hakkı saklıdır)
Yorum ve önerileriniz için: webabla@yore.com.tr