SALI 26 OCAK 1999
JAN DEVLETOĞLU/LONDRA
Siyasi bilimler yüksek okulu "London School of Economics" (LSE) Çağdaş Türkiye Kürsüsü açmaya hazır olduğunu açıkladı. Avrupa Enstitüsü Başkanı Prof. Howard Machin SABAH'a yaptığı özel açıklamada üniversite senatosunun 5 yıl önce başlattığı "Çağdaş Türkiye Kürsüsü" kurma hazırlıklarının tamamlandığını belirterek Türkiye'den cevap beklediklerini söyledi.
Avrupa'daki bazı özel okullarda okutulan Türkiye konulu dersler bir kenara bırakılacak olursa Türkiye, üniversitelerde ya Ortadoğu ülkeleri dil ve tarih bölümü ya da Osmanlı Tarihi müfredatı içinde inceleniyor. Amerikan üniversitelerinde ilk Türkiye Kürsüsü Princeton Üniversitesi'nde Türkiye'nin yaklaşık 2 milyon dolarlık yatırımı ile İngiliz Prof. Bernard Lewis tarafından 1960 yılında kuruldu. Daha sonra Harward Üniversitesi ve Washington'daki Georgetown üniversitelerinde birer Türkiye kürsüsü açıldı. Ancak bu kürsülerdeki müfredat genellikle Türkiye'yi çağdaş ve modern bir devlet olarak Avrupa içinde incelemiyor.
Çağdaş Türkiye Kürsüsü'nün ilk adımları 1994 yılında Prof. Emre Gönensay tarafından atıldı. LSE senatosunun onayından geçen proje dönemin Dışişleri Bakanı Prof. Emre Gönensay'ın çabalarıyla özel teşebbüs tarafından desteklenmesine rağmen koalisyon ortağı Refah Partisi'nin sabotajına uğradı. Proje daha sonra süresiz olarak askıya alındı. İngiltere-Türkiye ilişkilerinin son yıllarda önem kazanması özellikle Tony Blair'in Baykal, Mesut Yılmaz ve Ecevit hükümetlerine yakın ilgi göstermesi projeyi yeniden canlandırdı. Projenin bu kez de ilgi görmemesi halinde zaten sınırlı olan pozisyonun sırada bekleyen ülkelerden Romanya'ya verileceği öğrenildi.
Kürsünün açılması için özel teşebbüs ve vakıflardan 1-1.5 milyon Sterlinlik bir destek bekleniyor. LSE Avrupa Enstitüsü'ndeki kürsülerin tümü ait olduğu ülkenin resmi desteği ve özel teşebbüslerin maddi yardımları ile kuruluyor. Kürsü kurulduktan sonra ise kendi kendini finanse ediyor.
Türkiye LSE'de kürsü sahibi olmasıyla dünyada ve Avrupa'da 6 büyük alanda önemli adım atmış olacak. İşte projenin getirecekleri:
1- Modern Türkiye'nin devlet yapısı, Türkiye'nin ticari ve hukuki kuralları sosyo-ekonomik yapısı, dışilişkileri, AB ilişkileri, Avrupa Enstitüsü müfredatında etraflı bir şekilde incelenecek.
2- Master ve doktora öğrencileri akademisyen olarak AB Komisyonu'nda, AB Parlamentosu'nda görev alabilecek. AB Parlamentosu'nda Türkiye konusunda danışman, uzman ve sekreter kadrolarında çalışabilecek. Uzmanlar LSE ihtisaslı bir kadronun AB içinde görev almasının üyelik süresinin kısaltılmasında büyük bir etken olarak görüyor.
3- Dünyanın önde gelen ticari kuruluşları, uluslararası finans merkezleri, Dünya Bankası, iletişim, halkla ilişkiler, basın ve televizyon kurumlarının bir ülke konusunda bilgi almaları gerektiği zaman başvurdukları ilk kurum LSE oluyor.
4- Türkiye Avrupa Üniversiteleri'nin bağlı bulunduğu bilgi ve iletişim ağına girecek.
5- Kürsü açıldıktan sonra ünlü finans kuruluşu Merill Lynch başta olmak üzere dünyaca ünlü finans kuruluşları ve kurumların eğitim bursu ve çeşitli vakıfların eğitim fonlarından burs ve para yardımı alacak.
6- Türkiye'yi tanıtmak için eski hükümetler tarafından dünyaca ünlü reklam ve halkla ilişkiler firmalarına ödenen milyonlarca dolarlık tahsisatlar devlet kasasında kalacak. Kürsü kurulursa Türkiye ilk kez uzman bir kadro tarafından dünyaya tanıtılacak.