Amerikan Savunma Bakanlığı Pentagon'a bağlı bir araştırma kurumu tarafından yayınlanan raporda, Batı dünyasının Türkiye'ye eleştiri ve suçlamalarla sırt çevirmek yerine, yardım eli uzatması gerektiği vurgulandı.

Savaş Süzal-Washington

Raporda, Ankara'nın Soğuk Savaş döneminde izlediği olumlu politikalarla stratejik açıdan Batı için ne kadar önemli olduğunu gösterdiği de kaydedildi.

Pentagon'a bağlı Milli Savunma Üniversitesi Ulusal Stratejik Araştırmalar Enstitüsü tarafından yayınlanan "Türkiye; Engellenen İhtiras" başlıklı rapora göre, halen tehlikeli bir ortamda bulunan Türkiye'de durum oldukça ciddi ve kritik. 117 sayfalık rapor öncelikle Osmanlı İmparatorluğu'ndan Cumhuriyet'in kuruluşuna kadar Türkiye'nin karşı karşıya bulunduğu tarihi sorunları ve olayları ele alıyor. Ardından da bugünkü durumun analizini yapıyor.

Uzmanlara göre Soğuk Savaş sonrası Türkiye, Amerika ve Avrupa'nın tam tersine kendini daha yalnız ve karmaşık bir ortamda buldu. Ankara şu sıralar, yaşadığı kaygıların Batılı müttefikleri tarafından paylaşılmamasının şaşkınlığını yaşıyor.

Refah analizi

Rapor, Savunma Üniversitesi'nde eğitimde bulunan ve Körfez Savaşı'nda da görev yapmış olan İngiliz Yarbay Simon Mayall'ın katkılarıyla hazırlandı. Türkiye'de Kemalizm, Kürtçülük ve İslamcılık çatışmalarının gerginlik yarattığı raporda vurgulanırken, "Bu durum Türkiye'nin, 21'inci yüzyıl için hedeflediği çoğulcu toplum amaçlarını engelliyor" ifadesine yer verildi.

Mevcut koalisyonun izlediği politikalarla Batı dünyasını kaygılandırdığı da raporda yer alırken, Türkiye'nin iç sorunlarının dış politikasını önemli şekilde etkilediği vurgulandı.

Batılı uzmalara göre Refah Partisi iktidarı, Kemalist grupları tahrik etmemek ve çoğulcu sistemi değiştirmeye çabalamamak kaydıyla hiçbir müdahaleye maruz kalmadan uzun süre ülke yönetiminde kalabilir.

Türkiye'de cumhuriyetin ilanından bu yana laiklik alanında verilen en büyük tavizin İslamcı partinin iktadara gelişi olduğu sözkonusu raporda yer alırken, Refah-DYP koalisyonun PKK ile mücadele eden orduya en rahat hareket alanı sağlayan yönetim olduğuna dikkat çekildi.

Raporda, "Ordu 1983 yılında başlayan PKK mücadelesinde çok yol aldı ve tecrübe kazandı. Ancak ordu ne zaman önemli bir adım atsa, siyasiler bu başarıyı sağlamlaştıracak sosyal ve ekonomik reformları gerçekleştirme konusunda geri kaldılar" denildi.

Herkes engelliyor

Erbakan için "dindar bir milliyetçi" tabiri kullanan uzmanlar PKK ve su konusu gündeme geldiğinde Başbakan'ın güneyindeki müslüman komşularıyla ilişkileri bozmaktan çekinmeyeceğini öne sürdüler.

Türkiye'nin hiçbir dost komşusu bulunmadığına dikkat çekilen rapora göre ne Balkanlar'da, ne Kafkaslar'da, ne Ortadoğu'da ne de Orta Asya'da hiç bir ülke Türkiye'nin etkin hale gelmesine yardımcı olmuyor. Batılıların da gerekli desteği vermediğine işaret eden rapor, buna örnek olarak Türkiye'nin Sovyetler'den bağımsızlığını kazanan Türki cumhuriyetlere model rolü üstlenmesinin engellenmesini gösterdi.

Batı'nın olumsuz yaklaşımlarının Türk halkında kızgınlık yarattığı ifade edilirken, Avrupa Birliği'ne üyelik konusundaki engellemeler hatırlatıldı.

"Türkiye gibi gururlu ve büyük potansiyele sahip önemli bir ülkenin Batı tarafından reddedilmesine izin verilmemeli" ifadesi kullanılan raporda bu ülkeye çağdaş uygarlık yollarının açılması gerektiği vurgulandı.