Üst düzey görüşmelerde bulunmak için Ankara'ya gelen Avrupa Parlamentosu Liberal Grup Başkanı Gijs De Vries SABAH'ın sorularını yanıtladı.

İbrahim Gündüz. Ankara

Avrupa Parlamentosu Liberal Grup Başkanı Gijs De Vries, "Türkiye, Avrupa Komisyonu'nun tam üyelik konusundaki kararını tekrar değerlendirmesini istiyorsa Kıbrıs ve insan hakları konusunda somut ve cesaretlendirici adımlar atmalıdır" dedi.

Üst düzey görüşmelerde bulunmak için Ankara'ya gelen De Vries, SABAH'ın sorularını yanıtladı.

Hıristiyan Demokratlar'ın AB'ye tam üyelikte dinin bir kriter olduğu şeklindeki açıklamalarını "talihsizlik" olarak nitelendiren De Vries, "Bu türden kriterleri dinler savaşı çağında bıraktık. Meslekdaşım Martens'in böyle bir açıklama yapmasını talihsizlik olarak görüyorum" dedi.

Türkiye'nin laik ve demokratik bir ülke olarak bölgede önemli olduğunu belirten De Vries, "Eğer Türkiye AB'ye tam üyelik başvurusu için doğru koşulları hazırlarsa sanırım bu doğrultuda yapıcı adımlar atılacaktır" dedi. De Vries şöyle devam etti:

"Birincisi Türkiye'nin imajını çok yaralayan insan hakları alanında adımların atılması. Ortada işkence konusunda açık raporlar dolaşıyor. Avrupa Konseyi'nin İşkence Komitesi Aralık ayında yayınladığı bir raporda işkence konusunda Türkiye'yi çok eleştirdi. İşkence Türk toplumundan sökülüp atılmalı. Tabii yalnızca yasalardan değil, çünkü Türkiye bu alanda epey iyi yasalara sahip. Ayrıca gerçek hayatta ve polis soruşturmaları ve gözaltı sıralarında. Sanırım bu alanda atılacak inandırıcı, somut adımlar AB ülkelerini Türkiye'nin AB'ye tam üyelik başvurusunu görüşmeye açmalarına zemin hazırlayacaktır."

Kıbrıs sorunu

"İkinci olarak Avrupa, Türkiye'den Kıbrıs sorunu konusunda cesaretlendirici adımlar atmasını bekliyor" diyerek sözlerine devam eden De Vries, Kıbrıs sorununun Avrupa'yı rahatsız ettiğini söyledi.

Geçen yaz Yeşil Hat'ta yaşanan şiddet olaylarını da hatırlatan De Vries şöyle konuştu: "Kıbrıs'ta ne yazık ki şiddet potansiyeli halen çok yüksek. İki taraf da silahlanma alanında bir çaba içindeler. Umut ediyorum Türkiye, Denktaş ile Klerides arasında doğrudan diyalog konusunda katkıda bulunmaya karar verecek. Çünkü Kıbrıs'ın geleceği iki toplumun da kültürel kaynaşma konusunda gösterecekleri çabaya bağlı. Ayrıca Sayın Denktaş'tan da iki toplumlu projenin hayata geçirilmesi konusunda olumlu adımlar atmasını bekliyorum. Böylece İki Toplumlu Proje işlemeye başlayacak. Sayın Denktaş, AB'nin adanın kuzeyine verdiği parayı bloke ediyor. Sayın Denktaş turizm, çeşitli yatırımlar ve altyapı konusundaki bazı ortak projelerin hayata geçirilmesini engelliyor."

'İşkence bitmeli'

İnsan hakları konusunda Meclis'ten çıkan son yasa değişikliklerini olumlu adımlar olarak gördüklerini belirten De Vries, "Fakat yeterli değil. Halen birisi tutuklandığında 4 gün avukatıyla görüştürülmeden gözaltında tutulabilmektedir. 4 gün uzun bir zaman. Bu zaman içinde işkence yapılabilir. Adım çok olumlu ve cesaretlendirici ancak halen uluslararası standartların gerisinde kalmaktadır" diye konuştu. De Vries daha sonra şunları söyledi:

"Sayın Çiller bana Kasım 1995'te bazı sözler verdi. İşkenceyi tamamen kaldıracakları sözünü verdi. Ancak ABD tarafından yayınlanan bir raporda 1996'da insan hakları konusunun gerçekte daha da kötüleştiği belirtiliyor. Yani Sayın Çiller'in bize verdiği sözler tutulmadı. Sayın Çiller'in son açıklamalarını memnuniyetle karşılıyorum ancak somut deliller ve adımlara bakarak tavrımızı belirleyeceğiz. İyi dilekte bulunmak ve bu yönde açıklamalar yapmak yeterli değil. Biz uluslararası gözlemcilerin düşüncelerini değiştirecek gerçek adımlar görmek istiyoruz. Bu raporlarda Türkiye'de artık işkencenin kalmadığını görmek istiyoruz."

Türkiye ile AB arasındaki ekonomik bağları güçlendirmek istediklerini belirten De Vries, "GB bu çerçevede taraflara çok güzel fırsatlar sağlıyor. Fakat Türkiye eğer güçlü bir ekonomi yaratırsa GB'nin avantajlarından yararlanabilir. Enflasyon, faizler ve hükümetin borçları çok yüksek. Bu ekonomik şartlar yabancı yatırımcılar için ideal bir ortam değil" dedi.